COMMENTATIO CHEMICA. aS 



Seorplones et Araneas more Piscium (34) in aperto acrc respirare: quae cuni ita sint 

 concludere liceat Arancas quoque oxygenium alisorbere ; ccrtuin enim cst totcihi acrh 

 Atmoiphaerici efficaciam ad sangiiincm mtitandam per omnem animalium sericm domi' 



t>ari (35). 



. Radiaria denique et polypi multa hafaent vasa vel tubulos per universum corpus dis- 

 persos, quibus aquam aeratam liauriunt, plantarum instar, quibuscura multa alia com- 

 inunia liabent. Zoopliyta enira invcnit Z)avj7/; (36) aerem ex aqua petere , nequs 

 tantum oxygenium veruni et azotum. 



Non tantum animalia oxygenetico principio non possunt earere, venim et vegetabili. 

 bus hoc opus est , ut excitetuV vis vitalis et omncs functioncs rite procedant. Multuia 

 ox>'genii acri Atmosphaerico jani demunt planrae, a primo temporis articulo, quo vita ex- 

 citatur. „ Oxygcnii vim in germinationcm praeclare probavit summus Humboldt (37); 

 llic scilicet observationibus Gir'amieri de principio oxygenio irritabili primus excitatus 

 hujus principii vira in plantas tcntavit. Terram sili;eam bene siccatam , Pisi, Phaseori , 

 et Lcpidii, scminibus consitam, in duas portiunculas divisit, quarum alterrjn aqua pura, 

 alteram aqua cum acidc/ nuiriatico oxygenato mixta irrigavit; ii» hftc tribus, in illA qua- 

 tuor diebus practerlapsis , cotyledones cauli scmiunciali affisas propullulare deprehendit , 

 immo laetius cresccre videbantur plantulac , quae majorcm oxygenes copiam ex acid» 

 muriatico oxygenato, quam quae minorem e.K aqua ipsa, contra.xere. " Ejusmodi expe- 



riT 



C34) /. /. pag. 7 et «3 seqq. 



(SS^ Sprengel, Insi. aird. , Tom. I. pag. 4^8. et Ilanilbee\ ilir mt. Kist., dmr 'J. F. B^umtalnch , etc. p. 39- §■ "^^' 



f S»)) Vld. Biclion. Klaproih et ll^clff: , Toni. T. p. 345. et Memorrei sur la rtrniraii-n , par Spallar.zam , pag. tll. 



C37'> Vid. Flirae Friiergeniii ipecin.en planias Cryfiog. exhiiens , S Aphor. Celercm li.inc germinationem adscribit 

 Humbcldi prout mm tcmporis theoria vigcbat, oxygenio ex acido muriatico oxvgeaato provenieati ; videtur antena 

 e^ygeniiim profici-ci ex aqua: constat enim experimentis Davyanis , murigenium vcl acidtim muriaticura oxygcnatrea 

 umam habere aflinitatem ciim hydrogenio , iit.si cum aqua in contactu verseinr , hydrogenium arrlpiar, atque ita ititt- 

 Tigenium vcrtaiur in acidum muriaiicum vulgare. Jam vero ita apparet osygenium cx aqua liherum rcddi, qucd jan» 

 planiae absorbcnt ; et rem ita se habere , cx ipsjs Hanboliliii vcrbis paiet; dicit enim p. I5". acidnm inuriaticimt 

 •xygenat. quum semina ad germinaiianem stimuhvcrit , oxvgcne brevi tempore amisso , pr'.«tinam acidi salis indolem 

 recupcrat: non possum auiera quin liic nominem lllust Digby , qui jara anno ififs habuit orationem de vegeiatioue- 

 planiarum , ubl plura egrcgte prorert de pabulo vitae , acris n'trosi basi , quil opus sit ad gerrainaiionem et vcgeratiO- 

 Dcm. Mcruit itaque, inquit cruditiss Sfrengelius (^llist. Rti Ilerb. , Tom H. pag. P ei 9. ) Z)>>*7it Equet ct Kk- 

 ▼archus vicioriis ciarus posierorum graiiam , quod Sfavissimam eam docirJnan» tle tisu oxjgjnej ad gsrmiaoiicneBi ^ 

 ttgetaiionem primos exposueritt- ' " 



