C O lyi M E N T A T I O C H E M I C A. 71 



Quartum Iiic recensendum mediura in cfficacia fluidi electrici (14) videtur positum; 

 hoc tnim ita in Atmospliaerani videtur agere , «t , pro data opportunitatc et divcrsa Atrao- 

 sphaerae conditione singula haec principia valeat creare, quae in Atmosphaera deside- 

 rantur et sin^fula cxpellere, decomponere, quae ultra modum abundant. 



Convertit enim fiuidura electricum azotura et oxygenium in acidum nitricum , destruens 

 simul et gaz oxygeniura et gaz azotum: decomponens ammoniam gaz azotum creat; 

 gaz oxygenium ciun gaz hydrogenio accendens , coraburens aqr.am format : in unum gaz 

 aqueum agens, hoc resolvit in gaz hydrogenium et gaz oxygenium. Fluidum tkctricum 

 itaque potest gaz oxygenium delerc atque acri reddere; potest delcre gaz azotum atque 

 iterum restituere; potest dcstruere aquam atque formare: in fiuido clectrico sic obsei-vaT 

 mus moderatorem Chemicum proportionis principiorum proximorum in aere dcsideratae: 

 Hujus moderatoris potissimura utilitatem mirabimur insignera, si in opportunitates non» 

 nihil inquiramus, cx quibus diversi (luidi electrici eflectus p-.ndcnt. 



Quandonam est v. gr. quod fluiduni clcctricum gaz azotum formet? Dura magnus ca- 

 lor exitat ab altera parte vegetationem plantarum, ex qua pcndet partim suuimus oxyge- 

 ■nii proventus , simul multa organica dissolvuntur , ac pergente putredine ammoniam difl^un- 

 dunt : haec ammonia ineptam redderet Atraosphacram ad munera ipsi tributa impknda : 

 nehoc fiat, eodem calore turbatur aequilibriura fluidi electrici; quo fit, ut abundans flui- 

 dum electricum, ad miscelam aeream ammoniacalem affluens , id orane qiiod ex ammonia 

 ■est resolvat in gaz azotum et gaz hydrogenium (15), quorirai prius aeri Atmosphaeri- 

 co traditur, posterius vero, cum oxygenio connubiura initns, ejusdem fluidi electrici ope 

 aquam format (i^), Abundante itaque oxygenio a plantis exhalato per tempcraturaui 

 calidiorem, eadem teraperatura in actum ductum fluidum electricum tribuit et desidtratum 

 azotum et aquam. Alio tempore, ammonia abstute, absente gaz hydrogenio, iiraestnte 

 aquae magna copia evaporatione in Atmosphaeram clevatae, fluiduin eltctricum iterum in 

 actum ducitur, inque abundans gaz aqueum agere incipit; hocce decomponcns iu ga/. 

 oxygenium et hydrogenium , quorum alterum vi attractrice Atmosphatrae redditur, alte- 

 rum in altiora avolat. Eodem modo res se habet iu omni alio casu. Ita vtro txemplii 



ex 



(14) Pluidiim clectricun saepius in aere Amofphaerico in diversa conditione versari memorarunt egregie Faatt 

 r» Trcoiiwijk et Dcman, Dm. Qcn. ic Rtiicd., Tom. ViU. p. 75 ct Si. rraeprimis p. 7<i. §. i. ViJ. et Ihtmnm., 

 I. h Tom. VI. p. 313 — 3ip. 



(15) Amnionijm fluido electrico dcccmponi probat Divy, l. I. Tom. I. p. 79, 

 CUJ Hydrogeaium sic combuij probu i;«>>, /. /. Tom. I. p. 67. 



