COMINIENTATIO LITERARIA. 53 



Bialuisset. Familiarissimus Ciccroni, eximie ab eo laudatus est iii Brtito 40 — 42., 

 qusdcmque A. U. 711 mortui memoriam magis etiam cclebravit Ciccro in Phil. EX, 

 5 sqq. Ncc vero silebitur, inquit, admirabilis qiiaedam et iiicredibilis, et pene divina 

 ejiis in lcgibiis interprctandis , aeqiiitate explicanda scientia. Omnes ex omiii actate, 

 qui in hac civitate intelligentiam Juris habuerunt ^ si unum in locum confcrantur, cum 

 Ser. Sulpicio non sunl comparandi. Neque einm ille magis Juris Constiltus, qttam 

 Jusiitiae fiut , caet. Multis de Jure Scriptis memoriam sui reliquit. 



Praeclari mulri JCti e Sulpicii scliola prodierunt, e quibus prae caeteris eminuernnt 

 ji. Ofilius, qui privatus consenuit, scriptisque illustravit Juris disciplinam: et Alphenui 

 Variis, postca sub Augusto Cos. sulkctus. 



Nec reticendus est C. Trcbatius Testa , quem familiam ducere in Jure Civili scripsit 

 Cic. ad Div. VII, 5, aut A. CascclUus, de cujus peritia ct alii testantur et Horatius 

 ^. P. 369 sq. 



Consultus juris et aclor 



Causarum mediocris abest virtuie diserti 



Messallac, nec scit , quantum CasccUius Auhis. 

 Quibuscum in liac laude conjungendi snnt 0. Aelius Tttbero, adversus quem Clcero 

 Ligarium defendit, et Ferrius Flaccus, Juris Ponti-llcii peritissimus, ne alios multos 

 memoremus. V. Bachius I. supra cit. usque § 53. 



Quamvis autem ex iis , quae hactenus diximus, satis appareat, valde floruisse lioc 

 tempore Juris intelligcntiam , ipsius tamen artis et splendor et honos fere deletus est 

 turbulentis Reipl. temporibus, cmn non Patricii soli, ut antea, sed et Plebeji complures 

 JCti exstitissent, et auctoritatem essent consecuti. Quod significat Cic. de Of. II, 19 • 

 Itaque cum mtilta praeelara majorum, tum quod oftime constituti Juris civiUs sempcr 

 in honore fuit cognitio atquc interprctatio: quam qtiidem ante hanc confusionem tempo- 

 rum in posscssione sua principes retinueritnt : ntinc, ut honores, ut omnes dignitatis gra- 

 dus, sic kt/Jus scicntiae sphndor deletus est. Huic igitur malo iit medcrefur, restitue- 

 rctque Juris auctoritatem, Augusius publice reqjondendi jus adcmJc jCtis, vetuitque, 

 ne illorum privatis responsionibus tenerentur Judices, pWncipibus tantum et nobilissi. 

 mis, quoruni maxima eiut apud cum giaiia, jure illo concesso; und-j huius artis ho- 

 Bos plane restitutus est. Cf. Bachius L. lil c. I Sect. 6 § 3. 



Ut igitur paucis aJhtic de Jurisprudentia sub Augusto dicamus, adhuc una erat Juris 

 interpretatio et cognitio, et quamvis jam antca in nonnullis partibus a s.- inviccm dis- 

 crcpassent JCti, in summa lamen rei inter se consentiebant. Sed Augusti aetatc duo ia 

 primis cskbres exstiterunt, at ingenio moribusque divcrsissimi JCti, 0^.. Antistius ha- 



G 3 bc9 



