C O M IM E N T A T I O J U R I D I C A. i|^ 



sione agatur, sed demum si de jure qiucstio sit. Sic hanc: Lcgem explicandam csse 

 censeo. 



Tractat UUAanus in sequenti §. 7. quaestionem singularcm , au scilicet jusjurandum 

 sit causa idoni;a ad Publicianam instituendam ? id est, si milii pEteoti rem, jusjuraur 

 dum detuleris, egoque juravero,' r^m nieam esse, an tunc mihl conipetat Publiciana 

 adversus quemcunque, praeter Dominum? Hoc negat Ulpianus, et ait, eam adversus. 

 neminem competcre mihi, quam adversus cum, qui jusjurandum detulit. Et ratio reddi- 

 tur haec, quia ei soli jusjurandum noccre dcbeat, qui dctulit. Non dcbet alii noccre,, 

 quod int;er alios gestum est. L. 10. /'. de Jurejurando. Sed an hoc rccte negatnr 1, 

 JCto? Si quikm ex causa judicati adversus quoscunque detur Publiciana, et jurisjurandi. 

 major sit auctoritas, quam rei judicatae, ut dicitur in L. 2. ff. de Jnrejurando? Res- 

 pondco, nihilominus recEe negasse JCtum, neque obstare d. L. 2. Nara in eo raagis^ 

 valet jusjurandum judicato, quod propter religionem majoris auctoritatis sit. Id vero^ 

 quod ad internam (ut ita dicam) cjus qualitatem, et ita in omni re, qua valet, potius 

 erit. Sed quod ad elTcctum , adversus alios nihil prodest. In Foro enim nulla actio ad- 

 verSUS alios conceditur ei, qui juvavit, vcl qui jusjurandum detulit. Res autem judica- 

 u semper pro veritate habctur, et quamvis Dominum non facit, attamen fingit Domi-r 

 num, cui tunc omnia jura tribuit, ac si revera Dominus esset, 



Idera quod traditur de pctitore, cui a possessore jusjurandum delatum est, etiam V6« 

 rum est de Possessore, qui juravit, deferente Petitore. Sed si Possessor juraverit, rem 

 Petitoris non esse, ei non actionem, sed Exceptionem , dandamesse, ait idem §, de quo 

 nunc agimus. Si enira forte res postea pervencrit ad Petitorem, prior possessor, qui 

 non magis Dominus fuit, quam nunc est posscssor secundus , illam ab eo rep^tere ne* 

 quit, quia qui possiclct potior est jure quam qui petit, et quoniam prior po^scssor non 

 juravit rem iuam csse, (tunc enim Publiciana valeret adversus praescntem posscssorem) 

 sed juravit rem Petitoris non esse. — Cum autcm actio , de qua hac § , non dctur con- 

 tra quemcunque, scd tantum unara personam obligct, quae jusjurandum detulit, hinc, 

 cura nonnuUis, puto, hanc actioncm non esse Publicianara, sed potius actionem in fac- 

 tum ex jurejurando, et tunc non consideratur tanquam principalis actio, sed potius, cri^ 

 nova qualitas, quae ei accedit (22). 



Publiciana, quac est utilis Rci Vindicatio, per omnia ci. similis est, ut dicitur iu §. 8. 

 Hoc nonnulii ita accipiunt, quasi siibintclligenda esset vox fere; iit non per omnia ei 



si- 



(»J) Ita Hchulting. T, C. D. -,9. J. 10. NnJi Comm. ttl 7. f. Js Jarijitr. p. 283. yimitis Ccmm, ad %. II. 7. A 

 Ait. Uabcr In frstJ. *J t. J. ic Aei. S;. 15. Dtntllui in Ctmm. Jar, Civ. L. XXIV, c. I». ' 



C 2 



