60 OPENBARE VERGADERING DER DERDE KLASSE. 



Vatten ^y^j alles te zanien: wij verstaan dan door den weten- 

 schappelijken geest onder de natie niet slechts, dat er Geleerden 

 onder dezelve opstaan, on dat de Wetenschappen beoefend worden, 

 want die afzonderlijke pogingen beslissen geenszins. Dezelve ver- 

 eischt een wetenschappelijk leven in den menséh en onder eene 

 Natie; een' geest, die van uit de Geleerden, als behoefte der 

 nienschheid, uitgaat en afdaalt op het algeraeene volksleven , ook 

 bij hen , die wenschen gebruik te maken van de vorderingen der 

 eeuw en der menschheid. Waar die geest leeft, daar is vooral 

 de zedelijke welvaart der Natie aller doel. — En wilt gij de trek- 

 ken, die ik u herinnerde, aanschouwelijk zien verwezenlijkt en 

 de typen van dien geest aanschouwen , daar staat voor onze aan- 

 dacht eene gansche reeks van Mannen, vroeger Leden van ons 

 Instituut, en uit die lange rij noen\ ik slechts twee vrienden, 

 die ons in de laatste jaren ontvielen , en voor onzen geest verrijzen 

 daar de beelden van — van heusde en falck! 



II. 



Ik heb met flaauwe en vlugtige trekken den wetenschappelij- 

 ken geest geschetst; en is ons daardoor, allhans eenigermate, 

 deszelfs edele oorsprong, eigenaardig karakter en hooge waarde 

 herinnerd, dan heb ik mij tevens den weg gebaand ter beant- 

 woording eener andere vraag: fVaarom en op welke wijze is 

 dezelve aan te kweeken onder eene Natie? Ook hier, M. H. ! 

 volsta het slechts enkele wenken te geven. 



I. Of hoe, zegt men welligt , ontstaat die geest uit den mensch, 

 en behovji dezehe dan nog aankweeking , alsof de menschclijke 

 geest niet zijn' eigenen weg gaat, in weerwil van alle beletselen ? 

 Kunnen dan uitwendige hulpmiddelen den hoogeren zin voor de 

 Wetenschappen opwekken? Wordt dezelve door die gedachte niet 

 vernederd, alsof zij de slavin zijn zoude van de bescherming, aan 

 de Wetenschappen verleend? alsof zij afliankelijk ware van In- 

 stellingen, Genootschappen en Maatschappijen, van Staten en Re- 

 geringen? ja, geeft niet vcHileer die bescherming van Mecenaten 

 en Regeringen dikwerf den doodsteek aan de vrije Weienschap? 



