Over HENDRIK RUSE. 83 



wijzende, hoe men niet geringe moeite alle calculalien, lot 

 deze wetenscliap dienstig, alleen door de lieiule deelinge kan 

 doen, zonder de verwarring der gebroken gelallen onderworpen 

 te zijn, gelijk mede de manieren, welke meest voorkomen in 

 het werken, om den passer met gemak Ie behandelen, alles 

 wederom door voorbeelden en afbeeldingen opgehelderd. 



Ik heb mij misschien wat lang opgehouden bij den inhoud 

 van dit Boekwerk, doch ik begreep dat zidks niet geheel zonder 

 l)elang was, omdat hetzelve weinig bekend is en onze vroegere 

 Litteratuur niet zeer rijk is aan militaire werken. INIaar boven- 

 dien oordeelde ik, dat ik daarbij wel eenige oogenblikken niogt 

 stilstaan , omdat wij daardoor eeiiigzins nader bekend worden 

 met den persoon, over wien deze rede loopl. 



Hendrik ruse was een van die mannen , hoedan ige er in de 

 zestiende en in de zeventiende eeuwen meerdere in bijkans alle 

 landen van Europa gevonden werden, welke zich geenszins uit- 

 sluitend aan de dienst van hun Vaderland verbonden, maar 

 hunnen arm aanljoden aan dengenen, die daarvan gebruik wilde 

 maken ; die geene gevaren schuwden , en zich derwaarts begaven 

 waar de oorlog het felste woedde, en die hoopten op deze wijs 

 zich eenen onsterfelijken naam te maken en hun geluk te vestigen. 

 Van daar, dat wij hem, na voldoende kundigheden en eenige on- 

 dervinding hier te Lande te hebben verkregen, eerst naar Frank- 

 rijk, vervolgens naar Duitschland, daarna naar Italië zien ver- 

 trekken, steeds met het doel, om aan den oorlog, waar die het 

 felste gevoerd werd, deel te nemen, daarin uil te munten en 

 eenen naam en eere te veiTverven. Zoodanige lieden zouden in 

 onze dagen een vreemd verschijnsel opleveren, en niet te onregt 

 voor dwazen, gelukzoekers of onverzadelijke eerbejagers uitge- 

 krelen worden. Doch beschouwd uit het oogpunt van den tijd 

 waarin zij leefden, worden zij eerbiedwaardiger. De middeleeuw- 

 sche ridders bestonden niei meer, maar hun geest was niet geheel 

 met hen uitgebluscht. De zucht naar oorlog, naar roem, naar 

 avontuurlijke gebeurtenissen, naar het bestrijden der Ongeloovi- 

 gen of Ketters bceielde nog velen. En onder dezen mogen wij 

 ook nEMiRiK ntJSE stellen. Maar l)ij de veelvuldige togtcn die hij 



O* 



