POLYPODIACEAE. X. DICKSONIA. 09 
sat densum utriculorum ovatorum ant obovatorum, saturate viridium, quorum quisque im singulum sporangium 
adolescit, Resecto indusio et lobulo frondis replicato, omnis horum utriculorum congeries facile conspicitur, 
numéro 80 — 100, in parenchymate monnihil incrassato, tamquam in receptaculo ita positorum, ut axis longitu- 
dinalis sursum tendat. Magnuitudine haud omnino conveniunt, ita ut majores centrum occupantes 44g lin. par., 
minores in ambitu 435 diametro aequent. Hoc primo stadio superficiem ostendunt laevigatam, nitidulam|, simi- 
larem, et habitu exacte referunt algam illam amphibiam, Botrydium. argillaceum VFallrothii (Fig.5.). Pinnula- 
rum superficiem hae juvenili aetate pluribus adspersam esse pilis, supra monuimus; jam nunc addimus, horum 
alios esse subulatos atque 3, 4, 5ve cellulis formari, sibi verticaliter impositis, alios, eosque breviores clavatos 
articulisque compositos 2, 3ve, plurimum convenire cum iis, quos post Michelium primus Hedwigius (Theoria 
gener. et fructif. edit. 2. t. VIL. f£. 6.) antherarum munere fungi perhibuit; utrumque autem pilorum genus non 
solum per utramque frondis paginam sparsum, sed etiam in ipsius sori vicinia eque ejus receptaculo enasci, 
ita ut quis facile inducatur, tales pilos certo fructificationis negotio esse destinatos. Nos vero ipsi hucusque nul- 
lum cognovimus argumentum, quo in similem traheremus sententiam, neque, quod in aliis Filicibus (Asplenio 
Ruta muraria, 4. viridi, 4spidio patente rel.) vidimus, pilorum apices irregulariter ruptos subtilissimum pul- 
verem emittere, in hac Dicksonia tenera, vel diligentissima observatione, statuere potuimus, quippe cujus pili 
pauxillum muci mox indurescentis continere visi sunt. 
Quod autem illorum utriculorum postea in sporangia adolescentium nexum attinet cum fasciculis vasorum 
spiralium, idem, guod cl. I S i c. p. 66.) observamus, eos scilicet semper provenire e congerie cellu- 
larum glol aut g ; tamquam e receptaculo, nuspiam vero vasa usque ad ipsorum 
sporangiorum basin procurrere. Nullo quidem modo velimus negare, certam inter fasciculos vasorum et soros 
intercedere rationem, dum hi vel juxta apicem, vel ad bifurcationem vel in ipso decursu fasciculorum vasorum 
propullulent; sed de eo repetita observatio nos certissimos fecit, sporangiorum formationem semper 
e materie mere cellulosa, tamquam e communi matrici, ortum capere. Quam quidem origi- 
nis rationem bene perspicies collata fig. nostra 6., qua partem sistimus novelli sori cum subjecto parenchy- 
mate atque apice fasciculi vasorum nonnihil dilatati, vasaque jam divergentia exhibentis. Fig. 7. tria monstrat 
sporangia, receptaculo mere celluloso enata. Primo post ortum stadio sporangia, uti jam dictum est, vesiculae 
sunt s. utriculi simplices, muco repleti, superficie omnino homogeneá.  Elapso vero paucorum dierum spatio 
grandiores fiunt, et parietes cellularum p g aut hexag , relis subtilissimi ad instar, per super- 
ficiem ducti apparent, primum pauciores (Fig. 7.), dein, numero paullatim succrescente plures (Fig. 8. 9.). 
Ubi primum telae cellulosae formatio per superficiem incipit, corpusculorum basis elongatur, distentáque ibidem 
duplici cellularum serie, stipes praeparatur, qui lentius quam pars superior incrementum capiens, eo solum 
tempore solemnem longitudinem adipiscitur, quo intra sporangium jam gongyli coagulaverint. (Fig. 10. 11. 13.) 
Jam nunc totius sporangii color, primum sub lente simplici adspectus saturate viridis, sub microscopio com- 
posito mucoso - viridescens, ita mutatur, nt centrum obscurius evadat, ambitus plus pelluciditatis servet. Inspi- 
vitreae hori liter impositum , obveniunt cellulae a reliquis mag- 
cienti tale sp g laminae ! 
nitudine diversae, quae zonam efliciunt verticaliter inde a sporangii basi s. stipite percurrentem, in junioribus 
fere completam, in adultioribus hinc juxta basin sporangii deficientem. Quibus cellulis magis magisque evolu- 
tis annulus formatur. Sunt singulae, per se spectatae, transverse oblongae, extus convexae, intus eo scilicet 
latere, quo ad conformandum cavum sporangii faciunt, planiusculae, parietibus, qui singulas separant, latiori- 
bus, quam reliquae cellulae, donatae et particulas resinoso-grumosas, adjectis interdum paucis granulis amyli 
continent. Hic annulus pariter ac süpes a formatione earum particularum, quae loco seminum intra sporangii 
cavitatem elaborantur, ommino est alienus, ita ut haud mirum, ejus fabricam epe partis minus essentialis 
in diversis Filicum familiis sese habere diversissinam, immo in O d quasi evanescere, Haec animo 
volvens figuram 12. intuearis , quá sisitur sporangium semimaturum intra duas laminas vitreas compressum. 
Colligitur ex hac figura, massam in cellulis annuli et stipitis contentam pressione in maculas irregulares coisse, 
reliquas vero cellulas sporangium constituentes , ab illis partibus et formatione et megotio diversas, materiam 
26 
