Advies op een Gedenkt. voor den Adm. VAN KINSBERGEN. 35 
Duurzaamheid — verstaanbaarheid — en dat het eere aandoe 
aan het tijdvak der stichting. 
Reeds in den wil, om den man of de gebeurtenis, gelijk men 
zegt, te vereeuwigen, ligt het denkbeeld van duurzaamheid op- 
gesloten. Die duurzaamheid moet uitwendig blijken en de be- 
schouwer moet den indruk daarvan in de ziel ontvangen. De 
duurzaamheid wordt zoowel door de stof, als door den vorm te 
weeg gebragt. — Voor de stof is steen het meest geschikt, — 
de Ouden gebruikten de hardste soorten en de grootste stukken, om 
zoo veel mogelijk de kunstmatige zamenvoeging te verbergen; — wil 
men ijzer gebruiken, schoon minder voor plastische werken geschikt, 
dan zorge men vooral, de zamenvoegingen onzigtbaar te doen zijn. 
De piramidale vorm, door den ontwerper gekozen, eigent zich 
volkomen tot het denkbeeld van duurzaamheid; maar zal de deug- 
delijkheid van dien vorm niet verloren gaan, en de magtige indruk, 
dien zij bestemd is voort te brengen, niet verflaauwd worden, dan 
moeten geene sieraden de grondtype verduisteren of verbergen. 
Men voege hierbij, ofschoon de verderfelijke voorbeelden zich 
dagelijks vermenigvuldigen, dat het tegen alle denkbeeld van 
duurzaamheid aandruischt, hout of andere ligt vergankelijke 
stoffen door kunstmiddelen het aanzien van steen te geven; en 
even zoo is het uiterlijk vertoon eener massa, terwijl het werk uit 
kleine deelen is zamengesteld , eene architectonische onwaarheid, 
ja een bedrog, dat veroordeeling verdient. 
Verstaanbaarheid van een gedenkteeken is, dat het doel van 
hetzelve verstaan worde door tijdgenoot en nakomelingschap, 
hetzij dit door beeld- of letterspraak geschiede. Bij beeldspraak 
vooral moet het Volk, het algemeen, waarop het Gedenkteeken 
moet werken, die zonder uitlegging kunnen verstaan, en zonder 
dat het geleerde werken, die gewoonlijk buiten zijn bereik zijn, 
hierover behoeve na te slaan. 
Eindelijk moet in het belang der Kunst, bij ieder Gedenktee- 
ken van een’ groot man, ook de Kunstenaar, die het vervaardigt, 
zich zelven een Gedenkteeken stichten, naar hetwelk de nakome- 
lingschap den trap kan beoordeelen, waarop de Kunst zich, 
tijdens de stichting, bevond. 
3 
