98 TWEEDE KLASSE. 
talen onderscheiden, welke, alleen uit het lewicalisch standpunt 
beschouwd , voornamelijk het Latijn als gemeenschappelijke bron 
erkennen. De Schrijver leidt uit deze opmerkingen den volgen 
den grondregel voor zijne vergelijkende theorie der talen af: 
» De eene natie kan wel door haar overwigt de stoffelijke bena- 
»mingen der dingen bij eene andere overbrengen, maar geens- 
»zins eenen nieuwen vorm en orde in het denken zelf. Dien 
»ten gevolge, zoo dikwerf Woordenboek en Spraakleer in eene 
ptaal zich tot twee onderscheidene typen of grondvormen laten 
»terugbrengen, zoo maakt de Spraakleer de natuurlijke, het Woor- 
»denboek daarentegen de toevallige betrekking der natie tot elken 
»dezer beide grondvormen openbaar.” 
Lal intusschen dergelijk een onderzoek voor vereenigde Taal- 
en Volkerkunde waarlijk vruchtbaar zijn, zoo mag het zich bij 
de “geschrevene taal niet bepalen. Al de dialecten eener taal, 
zoo als die bijna éénig in den mond des volks en geenszins in 
de boeken der Geleerden hebben kunnen bewaard blijven, ko- 
men bij eene nasporing, als die onze Schrijver zich voorstelt, 
in aanmerking. Het voorbeeld, dat hij hier ter opheldering 
aanvoert, is afdoende: de taal zelve, in welke hij schrijft. Dat 
Italiaansch, hetwelk wij kennen uit de Spraakkunsten, uit de 
Letterkunde, is toch wel niets anders, dan eene taal van con= 
ventie „de taal der Schrijvers en der Geleerden, maar daarbuiten 
eigentlijk van geene enkele der onderscheidene bevolkingen, die 
Traliës bodem van ouds bedekken. En deze opmerking is in meerdere 
of mindere niate bij alle natiën en van alle volkstalen waar. Men 
zoeke derhalve de grondtrekken eener spraak, zoo uit het levicalisch, 
als uit het spraakkunstig standpunt, in de talrijke tongvallen, die 
bij de bevolking werkelijk als spreektaal in het gebruik bestaan. 
Men brenge op dat gebied vooral nog een’ anderen, volgens 
den Heer pronperrr, tot hiertoe veel te weinig op prijs gestelden 
leiddraad: de vergelijking der onderscheidene uitspraak bij de 
onderscheidene volken en volksstammen. Al te zeer heeft men, 
klaagt hij, de rijke verscheidenheid van klanken, die de waar- 
neming der gesprokene talen over geheel de aarde aanbiedt, aan 
het onderscheid van klimaat en bodem toegeschreven. Volgens 
