124 OPENBARE VERGADERING DER VIERDE KLASSE. 
bied der Kunsten moet strekken. Alle onzinnige buitensporig— 
heid zal door Rhythmus of maat worden vermeden. Waar heil- 
looze wamorde zich zou opdoen, zal de evenredigheid van Rhyth- 
mus of maat die verwijderen. 
Welk eene verwarring van toonen zou er zich aan ons voor- 
doen, indien’ niet eene bepaalde maat derzelver zamenvoeging 
regelde en bestuurde {? Immers reeds het gezang der vogelen mist 
zijnen eigenaardigen Rhythmus ‘niet, en zoo vele bloot natuur 
kundige verschijnselen leggen dien aan den dag? Heinze aar- 
zelt niet te verklaren, dat de bevalligheden mog meer in de 
Toonkunst dan in andere Kunsten zich voordoen, doordien de 
Rhythmus zich zoo bijzonder in de Muzijk doet gevoelen 3. 
De onderscheidingen van maat, die men zelfs in het gewoon 
gesprek, in den ongebonden’ stijl, niet geheel kan ontberen?, 
zijn een onmisbaar vereischte, en maken mede het wezen uit van 
de poëzij, die daarom ook wel in onze taal den naam van dicht- 
maat draagt. Dat het schoon in. de Kunsten, bijzonder ook in 
de maat, die er bij in acht genomen wordt, bestaat, daarvan 
kan ons de Orchestiek der Ouden overtuigen. Praro vergat 
zulks niet, toen hij in de Boeken over de Wetten 5 zijne be- 
geerte te kennen gaf, dat de kunstmatige bewegingen van het 
ligchaam niet alleen zich door edelaardigheid en losheid zouden 
onderscheiden (pvAdrrovrac zo peyuhongenès dpa wuì EhetSeoov), maar 
ook dat zij de schoonheid en fraaije vormen des ligchaams zou- 
den doen uitkomen, door aan de onderscheidene deelen die hou- 
ding en dien. stand te geven, die als het meest gepast moeten 
worden beschouwd (@zodidoudrne Exdeoi adroïs uwurdv voUI ov 
zoos). Iedereen denkt hierbij reeds aan de wapendansen der 
1 »Sans le Rhythme la Mélodie n'est rien, et par lui-même il est quelque chose.'* 
Rorsseau Dictionnaire de Musique, in V.. \, 
2 Charinomos, Beyhäge zur allgemeinen Theorie und Geschichte der schönen 
Künste. Magdeburg, 1825, I, bl. 97, 99 vg. 
5 Heinze, Musikalische Dialogen, bl. 105. 
4 De maat in de muzijk is niet iets willekeurigs, maar » Acusserung des rhuyth- 
nischen Lebenspulses in uns.” Charinomos, II, bl. 25. 
5 De Leyg., VII, 795, E 
