Heerbanen en cursus publicus der Romeinen. 103 



sturen ie zorgen hadden, aan welke evenwel ler verligüug der 

 kosten het voordeel van den mest gelaten werd. Wel verre 

 evenwel , dat dit onderhoud aan liet goedvinden dier Besturen 

 werd overgelaten; integendeel mogen wij uit eene wel van gba- 

 TiANts opmaken , dat geregeld elk jaar eene vierde gedeelte der 

 stallen en rijtuigen behoorlijk moest vernieuwd of gekalefaterd 

 worden'. De wageiunakers der posterij , die, zoo het schijnt, 

 op eenen bijna militairen voet ingedeeld waren, en hunne Prae- 

 fecti, of overheden, hadden , mogten van de Municipale Besturen 

 tusschentijds geen gelden voor slijtage der raderen en dergelijke 

 zaken afvorderen : een misbruik , dat ingeslopen was en door eene 

 bijzondere wet van valentinianus verboden werd ^. 



Het getal der paarden en andere rij- of lastdieren, hetwelk 

 op elke slation voorhanden moest wezen, was bepaald, en, als 

 men uit eene plaats van procopius , in zijne Arcana historia *, 

 ook tot die lijden, waarvan wij spreken, eene gevolgtrekking 

 mag maken, dan zoude men, zoo als gothofredus * en gibbon ^ 

 gedaan hebben, mogen aannemen, dat op elke station veertig 

 paarden voorhanden moesten zijn. Ik voor mij zie minder zwa- 

 righeid, om aan Ie nemen, dat, hetgene in de zesde Eeuw heeft 

 plaats gehad ook in de derde en vierde, te dezen aanzien, is in 

 acht genomen geworden; dan wel, om Ie stellen, dat dit getal. 

 op alle stations, door het geheele rijk , hetzelfde zoude geweest 

 zijn. Immers mag men wel als zeker stellen, dat, hoe nader 

 men aan de grenzen kwam, het getal der postdieren om het 

 minder gebruik , dat van dezelve aldaar ie pas kwam , even- 

 redig zal zijn afgenomen. Jui-iANtis immers ging nog verder, 

 en schafte de veredi in Sardinië af, omdat er zoo weinig gebruik 

 van gemaakt werd *. Dat daarentegen hel getal van veertig 

 paarden voor meer bezochte stations, ook in de derde en vierde 

 Eeuw, niet als te groot mag gehouden worden, blijkt uit eene 

 wei van TiiEODOsius , waarbij hij aan de vicarii of Gouverneurs 



• T, a. pi.. ^ Pag;. 553 en alilaai (;uTiiOFiii!DUb. 



• Cop. 30. » Ad Cod. Theod. , p. ,S66. 



• C. -i, p. r,i. « r.0,1. riiend. i', MS. 



