Heerbanen en cursus publicus der Romeinen. 107 



luiria boeken zijn uitgegeven, over welk gedeelte der Historia 

 Litteraria men schneider in zijne uitgaaf der rei rusticae scrip- 

 tores kan raadplegen '. Voor mijn tegenwoordig oogmerk acht ik 

 het niet noodig bij dit onderwerp langer stil te staan, doch kan 

 niet nalaten aan te merken, dat sominige uilleggers zich schij- 

 nen te vergissen, indien zij vooronderstellen, dat het beslaan 

 der muildieren en paarden oudtijds tot het beroep der veeartsen 

 behoord zoude hebben , daar dit werk , zoo als wij straks zullen 

 zien, niet door de Muloinedici , maar door de Muliones * verrigt 

 werd. Ja : ik ben er niet vreemd van , om op grond van de 

 bovenaangehaalde getuigenissen te vermoeden , dat die soort van 

 artsen , hoezeer zij aan de posterij verbonden waren , en door de- 

 zelve van voedsel en kleeding voorzien werden , evenwel op eenen 

 hoogeren trap van aanzien stonden , en met meer achting be- 

 handeld werden , dan , nog niet zeer lang geleden , de paarden- 

 doctors hier te lande genoten ; — maar dat men ook , van den 

 anderen kant, bij die oude Mnloniedici , wat meer kunde zal ge- 

 vorderd hebben, alvorens hun de genezing van het vee van 

 'sLandswege werd toevertrouwd, dan zulks, nog voor eenige 

 jaren, bij ons ter uitoefening dezer wetenschap vereischt werd. 



Ik meen genoeg gezegd te hebben, om te doen zien, welke 

 zorg voor het vee en deszelfs oppassing door de Romeinsche wet- 

 ten op het postwezen gedragen werd, en ik zoude, wat dit ge- 

 deelte van mijn onderwerp aangaat, het bij het medegedeelde 

 kunnen laten; indien ik niet meende, nog van ééne wet van 

 denzelfden Keizer theodosius melding te moeten maken , waarin 

 hij de zwaarte bepaalt van het gewigt , waarmede men de voer- 

 tuigen en de veredi of rijpaarden mogt belasten. Ik beken het, 

 reeds andere Keizers 3 hadden vroeger gelijksoortige bepalingen 

 vast gesteld; maar de wet van theodosius is daarom merkwaar- 

 dig, omdat in dezelve het eerst van eenen zadel (sclla) gespro- 

 ken wordt. In die wet dan, welke in het jaar 385 onzer jaar- 

 telling is uitgevaardigd ' , wordt voor de srila met de frciii een 



' IV (•n l'melai. 11. ' Cod., \>. 262 volf 



" rv.rf , p. .-MS en iiClI ' C.nd , p. 5TÏ- 



