De gevolgen fan hel vervoer door sloom. 349 



beeldt u dien weg naar alle zijden door de steppen verlengd ; de 

 hoofdstad, door Czaar peter zoo ongelukkig aan het westelijk 

 uiteinde des rijks gebouwd, naar Kamschatka, China, Erivan 

 en Odessa tienmalen nader voongerukt; de volken dezes rijks, 

 door taal en afkomst gescheiden, nu door elkander gemengd; 

 de voortbrengselen der ongenaakbare binnenlanden naar de ha- 

 vens en de uiterste punten vervoerd; de legermagten van hel 

 westen met arends snelheid uitgestort aan de fronlieren van 

 Britsch Indien! Maar ik heb genoeg gezegd, Mijne Heeren ! 

 om ons het hoofd te doen duizelen van de herschepping, welke 

 dit Rijk, bijkans de Noordelijke gordel der aarde, door den sloom 

 wordt te gemoet gevoerd. 



Om echter een flaauw denkbeeld te wekken , hoe deze omkee- 

 ring zelfs door bet langzamer stoomvervoer te water tot in de 

 kleinste bijzonderheden doorgrijpt, wil ik u alleen heriunereu. 

 Mijne Heeren ! dat Vriesland , door de stoombooten op den af- 

 stand eens etmaals bij London en hare twee millioen inwoners 

 gebragt, aldaar de dienst eener voorstad met boerderijen, weiden 

 en moestuinen begint te bewijzen, en er wekelijks tweemaal zijne 

 voortbrengselen van den veestapel af tot de minste vogels zijner 

 weiden, te voren van luttel waarde, ter markt brengt. — Het 

 afgelegene arme Odenwald , dat te voren zijnen appelwiju zelf 

 moest orberen , brengt dien thans aan de oevers des Piijns, om 

 door de stoomboot naar Engeland vervoerd te worden. — Hol- 

 lands malsche fruiten, nimmer voor eenig vervoer naar buitens- 

 lands vatbaar gerekend, prijken nu door inkrimping der afstan- 

 den op de tafels van het rijke Engeland. Zoo ziet gij , Mijne 

 Heeren! dat de stoom_ niet slechts de toekomst der Koningrijken 

 bestemt, maar eene omkeering aanvoert, die in de diepste inge- 

 wanden, in de kleinste adertjes der maatschappij grijpt, zooda- 

 nig , dat hij zelfs op het lot van het kleinste tuiniertje , dat eenige 

 bedden met aardbeziën om zijnen kost te winnen verbouwt, 

 cenen weldadigen invloed oefent. 



Behalve de zee en hare golven braveert de stoomboot rok den 

 allergeweldigsicn stroom, en heeft zij de kracht om overal, waar 

 rivieren in de binnenlanden opschieten, de woestijnen te bevol- 



