186 OPENBARE VERGADERING DER DERUE KLASSE. 



die plaats van voltaire aangespoord , deed bij ons onderzoek naar 

 die Instelling. De vraag is dus, welke eigenlijk de inrigling zij, 

 door VOLTAIRE bedoeld. 



De Heer van assen meent, dat, wat voltaire over 't algemeen van 

 Holland zeide, inzonderheid van twee steden geldt, waar met 

 name Collegiën van Vredemakers gevonden werden , te weten , van 

 Rotterdam en van Leyden : want de instelling van Leyden werd 

 later mede naar Rotterdam overgeplant. De oudste Keur te 

 Leyden op dit onderwerp is van November 1598, waarvan de 

 beweegredenen, inlioud en voornaamste bepalingen met die der 

 eerste Rotterdamsclie Keur van 1628 meermalen werden verge- 

 leken. De zamenstelling van het Collegie , voorts, de dagen en uren 

 van zitting, de behandeling der zaak op de zitting zelve, het 

 weren van Advocaten en Procureurs , en meer andere punten 

 vestigden verder de aandacht, waarna de wijzigingen in de in- 

 stelling zelve, door de Keureu van 1651, 1658, 1660 en 1668 

 vastgesteld , werden onderzocht , en als doorgaand doel dcrzelve 

 opgemerkt het meer en meer toegankelijk maken der instelling 

 voor de twistende partijen, en hel uitbreiden van het nut door 

 dezelve te weeg gebragt. 



Vreemd zeker is het , dat van der linden , van mieris en pestel 

 die Instelling miskend, zoo oppervlakkig behandeld, en de Keu- 

 ren bijna verward, of zelfs geheel met stilzwijgen hebben voor- 

 bijgegaan. De zaak zelve bleef in stand tot 1795, en zelfs toen 

 ging zijniet geheel verloren; nog in 1803 was de Instelling, 

 hoezeer somtijds met nieuwe benamingen, op de oude Keuren 

 en grondslagen hersteld. ' 



3> D.C. 1810. Een andermaal had de Klasse aan den Heer van assen te 

 danken cenc Verhandeling over de Voorlezingen der Ouden , 

 ten einde den oorsprong op te sporen van de gewoonte, dat in 

 eenc openbare bijeenkomst voor een onbepaald getal toehoorders 

 één in het midden optreedt, en, zonder eenige noodzakelijkheid 

 of pligt, eene Verhandeling, Redevoering of Vertoog gaat hou- 

 den over ccuig onderwerp uit Letteren, Kunst of Wetenschap 

 zijner keuze. 



De zaak was, de geheele Oudiieid door, zeer l>ekend, vooral 



