VONDEL. — Bratd Judd. — Besnijdenis. 195 



woord Gods^ en daarop doelt blijldiaar het opschrift van het Ge- 

 dicht: «Antidotum legea het vergif der geestdrijvers, tot verde- 

 diging van 't Lescreven ■vvoord Gods. " Waarschijnlijk kunnen 

 nog meer andere van vondels Gedichten gelijkerwijze opgehelderd 

 worden uil de vroegere betrekking des Dichters tot de Kerkge- 

 meente der Doopsgezinden, uit zijne latere neiging tot die der 

 Kemonstranten , en zijnen daarop gevolgden overgang tot de 

 Roomsch-Katholijke Kerk. Doch het opstel des Heeren muller 

 ziet reeds elders het licht , waarom eene breedere vermelding van 

 den inhoud als overbodig mag beschouwd worden. 



De HeernooRDA deelde eene proeve mede van zijne Javaansche 25 Nor. issü. 

 Taalstudiën , zich bijzonder bepalende tot het beroemde Javaan- 

 sche Heldendicht: de Brata-Juda, bekend uit r.^ffles History of 

 Java, en iiumboldt's Alihandluug über die Kawisprache. 



Het is de Indische Mahabarata, met de Indische beschaving 

 en Godsdienst naar Java overgebragt, en daar, eerst in Kawi, 

 en vervolgens al meer en meer in zuiverder Javaansch, tot 

 een nationaal epos overgewerkt. De Heer boorda deelde uit dit 

 eenvoudig, geheel in Homerischen toon gedicht, epos, eenige ge- 

 deelten van de zeven eerste zangen mede, in het Nederduitsch, 

 in vijfvoetige rij melooze Jamben , overgebragt. Het onderwerp van 

 bet Gedicht is de strijd tusscheu de Pandawas en Korawas over 

 hel bezit van het Rijk van Ngastina. Vele trekken van eenvoudig- 

 heid en naïviteit werden in de voorgelezen gedeelten opgemerkt. 

 De reizen en togten , de zamenkomsten der Vorsten , die er in 

 beschreven worden , geven aanleiding lol do eenvoudigste verha- 

 len , met echt Homerische bijzonderheden en vormen doorweven. 

 Intusschen behelzen de bedoelde eerste zeven boeken eerst dat, 

 wat lot den strijd gevoerd heeft; de strijd zelf, die tol velerlei 

 poelische l)eschrijvingcn en tot eene hoogere dichterlijke vlugt 

 dikwijls aanleiding geeft, wordt eerst in de volgende zangen be- 

 schreven. 



Een andermaal droeg de Heer roohua eene Lalijnsche Verlian- u Not. isi». 

 deling voor, over de besnijdenis bij de Israëlieten. 



Deze instelling is bij de llebrcërs zeker reeds van den tijd van 

 ABRAHAM afkomstig. Zij werd echter ook bij vele andere oude 



