W. s. SWART, fVaarnemingcn over den f^Varmlegnxad, ens, 309 



werd opgesloten, eerst afgekoeld, zoodat het kwik in de spits introk, 

 daarna afgelaten tot de bedoelde diepte , bleef aldaar een' genoeg- 

 zatnen tijd, werd opgehaald, dadelijk in koel water gedompeld, 

 de bus losgemaakt, en de maximum-thermometer te zamen met 

 den tweeden thermometer gebragt in koel water, daarna de afstand 

 van het hoogste punt der kwikkolom tot de spits gemeten , en 

 daaruit, door vergelijking met den hulp -thermometer en optelling, 

 de temperatuur bepaald, waarop dezelve was vol geweest. Door het 

 water, waarin de thermometers bevat waren , langzaam door de 

 temperatuur der lucht , die hooger was , te laten toenemen , had 

 men gelegenheid, eene tweede en derde waarneming te doen, uit 

 elke waarvan de warmlegraad, waarop de thermometer vol zou 

 zijn , kon gekend worden , en eindelijk kon men den warmtegraad 

 der volvloeijing door het op de punt zich vormend kwikbolletje 

 onmiddellijk waarnemen , al welke waarden moesten overeenko- 

 men , of waaruit , bij een klein verschil, van een tiende van een' 

 graad b. v., een gemiddelde genomen werd. 



De eerste proeven zijn geschied in Mei 1841. De voor dien 

 tijd -van het jaar zeer hooge warmtegraad maakte het nood- 

 zakelijk , den thermometer en toebehooren zeer zorgvuldig koel 

 te houden , en niet dan met slecht geleidende stoffen aan te 

 vatten, zoowel na als vóór de proefneming. Ruime hoeveelheden 

 van versch gepompt regenwater, veelal van 10°, waren daartoe 

 l)ehulpzaam. De maximum-thermometer op dien warmlegraad 

 gevidd, en het kwikzilver van de punt verwijderd zijnde, werd de 

 eerste in den put afgelaten , die boven-in 1 1°,4 teekent, in een tijds- 

 verloop, waarin de toestel gerekend kon worden geene waar- 

 neembare verhooging van warmtegraad ondergaan te hebben. — 



De min of meer schokkende beweging van het koord deed het 

 kwikzilver somtijds teruggeworpen worden uit de zijdeliiigsche 

 verwijding van het hoedje op de spi ts , alzoo bij bekoeling in de buis 

 tcrugvloeijen , en daardoor verscheidene waarnemingen te loor gian. 

 Kindelijk, daar de maximum-thermometer aan cene onzekerheid 

 vau ruim 0'',2, en de Imip-lliermometcr van 0°,1Ü onderworpen 

 was, konden goede waarueniingeii O", 3 verschillen. 



De waarnemingen geschiedden op 172 op 140, 110, HO, 



21 



