VAN STOFFEN, IN SCHEPEN GELADEN. 9 



Den steiksten pyroplioor bekwam hij door 27,3 d. zwavelzure potassa (1 aeq.) 

 met 15 d. kool (2 aeq.) te verhitten. De verbranding, hiervan veroorzaakt, 

 noemde Gat-Lussac voor hem gevaarlijk, bij het overbrengen van den py- 

 rophoor in een glas *. 



«Sedert eeuwen bedient men zich van buskruid en toch heeft men eerst 

 «kort geleden bespeurd, dat hetgeen het na de verbranding achterlaat, een 

 «goede en voor de Artillerie gevaarlijke pyroplioor is." Met deze woorden 

 opent MoRiTZ Meyek in Pogg. Ann. 1829 Bd. 16 S. 557. eenige opmerkin- 

 gen over deze stoffe. Bij onvolkomene verbranding van het kruid, bij zwakke 

 ladingen en korten loop, wordt zulk een vast overblijfsel het meest gevormd- 

 In vochtige lucht wordt dit ovei'hlijfsel snel vochtig; neemt men het echter 

 nog droog zijnde weg, jjakt men het in papier of wol, zoo wordt het na 

 eenige minuten warm, en hij eene hoeveelheid van 1 lood, is het binnen een 

 kwartier uurs aan het branden, liet hoofdbestanddeel van dit overblijfsel is, 

 gelijk men weet, zwavelkaliuni, gemengd met zwavelzure en koolzure potassa 

 en kool en eenige zwavel. Kalium komt er in vrijen toestand niet in voor; 

 want in water ontwikkelt het geen hydrogenium. Meter vond het zwavel- 

 kaliuni niet uni-sulphureet, maar poly-sulphureet; voorts zag hij, hetgeen 

 ÜAY-LussAC van den aluin-pyrophoor en van dien, uit zwavelzure potassa en 

 kool bereid, reeds gevonden had, dat drooge lucht geoiic ontbranding voort- 

 bragt, maar wel vochtige. 



Deze pyroplioor van Meter is dus in wezen aan den laatstgenoemden ge- 

 lijk. Zijn voorkomen op plaatsen, waar geschut gelost wordt, verdient in de 

 toepassing behartiging. Aan het terugblijven van dezen pyroplioor in het ge- 

 schut, niet aan teruggebleven brandend buskruid, moet de ontbranding wor- 

 den toegeschreven, die bij het niet genoeg schoonmaken van het geschut 

 soms ontstaat. 



Pleischl deelt mede {Sclnveigger' s Joiirn. Bd. 44 S. 573, 1825), datzwa- 

 vellevcr in eene Apotheek eenmaal van zelf ontbrandde. Maar de potassa, daar- 

 toe aangewend, was gebezigd ter rectificatie van alcohol, en daarbij bruin ge- 

 worden. Hierdoor werd alzoo, bij de zamensmclting dier potassa met zwavel, 

 door de kool dier bruine stoffe, meer poly-sulphureet van kalium gemaakt, dan 

 anders bij het gebruik van gewone potasch. Eerst na ecnigen tijd ontbrandde 



• In Pogfioml. Anmil. lid. 13 (1828) S. 303, waarin deze proeven van Gay-Lussac overgeno- 

 men zijn, vindt men in de noot menige bijdrage aangehaald. 



VintllAND. UEB KUNINKI.. AKAÜEMIE, DEET, 1. 



