28 OVER DE OORZAKEN DER ZELFONTBRANDING 



was de luchttemperatuur laag; er behoort uu ceue bepaalde temperatuur toe, 

 urn het verschijnsel te ondersteunen ; die temperatuur zal na eenige dagen ol' 

 weken ontstaan (zie bladz. 20), dan eerst ontstaat de zelfontbranding, üf 

 wel: onmiddellijk na de toebereiding is het linnen opgevouwen en alzoo al 

 het inwendig geplaatste grootendeels aan de lucht onttrokken, en de oxydatie 

 der olie heeft langzaam of niet plaats. Men ontrolt na eenigen tijd het stuk, 

 en stelt het aan de lucht bloot; de temperatuur van don dampkring is hoog, de 

 condensatie der zuurstof door de olie gaat met snelheid voort en de zelfont- 

 branding wordt mogelijk, weken of maanden na de toebereiding van het voorwerp. 

 Onder de minder gewone, maar in de scheikunde wel bekende voorwerpen, 

 die na aanraking met lucht onmiddellijk ontbranden, behooren de zelfontvlam- 

 bare phosphorwaterstof en anderen; maar wij achten het niet noodig meer 

 voorbeelden aan te halen van zelfontbranding, die het gevolg is van onmiddel- 

 lijke scheikundige verbinding van de zuurstof der lucht met ontvlambare of 

 althans verhrandharc stoffen. 



/3. Ligckamen, die ten gevolge van broeijen ontbranden. 



Eene geheel andere soort van zelfontbranding leveren die ligchamen op, welke 

 in het gewone spraakgebruik iieeten te broeijen, en dien ten gevolge soms vlam 

 vatten. Voor de toepassing is het onderzoek naar den aard van dit verschijn- 

 sel niet minder gewigtig, dan van het voorgaande; het is er in menig opzigt 

 geheel van onderscheiden. Namelijk, voor de onderlwuding der verbranding is 

 iiier de zuurstof der lucht even onmisbaar als bij de gevallen hierboven be- 

 sproken, maar de aanvang van de werking is een geheel dndere dan con- 

 densatie van zuurstof, of onmiddelijke scheikundige verbinding van deze met 

 het brandbare ligchaam. 



Zeer gepast kunnen wij de gisting van suiker tot alcohol ten voorbeeld 

 nemen in het aanwijzen der bijzonderheden, die in deze soort van zelfont- 

 branding, althans bij het begin, onderscheiding verdienen. 



Suiker, in water opgelost, met eenig gist gemengd en aan eene zekere tem- 

 peratuur blootgesteld, wordt ontleed in alcohol en koolzuur. Daarbij wordt 

 warmte ontwikkeld, zoo veel, dat het koolzuur als gas ontsnappen kan en de 

 vloeistof zelfs nog verhooging van temperatuur toekent. Zou dat koolzuur niet 

 gevormd zijn, ware er een ander ligchaam nevens alcohol geboren, — de tem- 

 peratuurs-verhooging zou aanzienlijk zijn. 



