( 55 ) 



gen van onze neigingen , in het te boven komen van de 

 omstandigheden onzes levens, in het behouden van 

 onze gezondheid, niet door de middelen voor het on- 

 derhoud des ligchaams zouden belemmerd en ge- 

 stoord worden. — Eene menigte stoffen uit de bevverk- 

 tuigde natuur staat ons daarom ten dienst ; maar wat 

 ons nuttig is in de jeugd, kan onnut en schadelijk zijn 

 in een ander tijdperk : wat voor den eenen heilzaam is , 

 benadeelt den anderen : het overtollige , dat somwijlen 

 in dierlijk voedsel ligt opgesloten , wordt door de plan- 

 tensappen verbeterd en gewijzigd ; en ook de meest ge- 

 schikte en weldadige stoffen zijn aan de eigene werking 

 van ons ligchaam onderworpen , en moeten eerst door 

 eene menigte vloeibare en vaste deelen ter voeding wor- 

 den voorbereid. 



Wij leven niet om te eten, maar wij moeten ons rust 

 en tijd gunnen , om de spijzen uiet onvoorbereid naar 

 de ingewanden heen te voeren , en van de maag te ver- 

 gen, wat de mond behoorde te verrigten. Een goede 

 staat van maag en ingewanden is niet het enkele vereisch- 

 te tot eene geregelde voeding ; veel gewigtiger is de 

 gesteldheid van die fijne buisjes, die de chijl voortbe- 

 wegen, en van hare klieren, die dezelve moeten bewer- 

 ken en volmaken. Zoo deze van haren gezonden toe- 

 stand afwijken , wat baten dan de heilzaamste spijzen ? 

 Want al bragten zij ook in de eerste wegen een nuttig 

 voedsel , hoe zou dat verder , hoe in ons bloed aanko- 

 men? — Met eene goede gesteldheid van al de werk- 

 tuigen is nogtans weinig gewonnen ; de spijsvertering, 

 geene enkel werktuigelijke verrigting , hangt geheel af 

 van het leven, en dit wederom staat iii de uaauwste be- 

 trekking met onze zenuwen. Deze, de bestuurders van 

 de vaste deelen, hebben den gewigtigsten invloed op de 



me- 



