( ó^ ) 



die de stem kan uitdrukken , zonder dat de verschil- 

 lende inmengsels of verscheidenheden hepaald kunnen 

 worden kenbaar gemaakt. De toonkunst levert er de 

 voorbeelden van : wij weten , dat JA E G E R op de muzijk 

 van HAYDN andere woorden vervaardigde, die de 

 laatste niet alleen goedvond , maar voor beter dan de 

 zijnen in de plaats stelde ; dat H l L L E R kerkgezangen 

 vervaardigd heeft op dezelfde melodij , welke door 

 H A s s voor het tooneel bestemd was ; en hoe vele voor- 

 beelden , hoewel minder beroemd , zouden wij niet 

 knnnen bijbrengen , dat op dezelfde zangwijzen ge- 

 lijksoortige gemoedsaandoeningen , onder zeer verschil- 

 lende denk- en zegswijze , vervaardigd en uitgevoerd 

 zijn. 



Wat nu de stem voor het gemoed is , dat is de 

 spraah voor het verstand. Is de eerste eene algemee- 

 ne eigenschap , een middel van mededeeling , overal 

 op den aardbodem gelijk , des te natuurlijker en een- 

 voudiger misschien , naar mate de beschaving minder 

 veld won ; de laatste is niet minder een geschenk der 

 natuur, maar meer volkomen en veredeld , naarmate 

 de verstandelijke vermogens door oefening beschaafder 

 en door kennis rijker geworden zijn , en door dien rijk- 

 dom zelven voor de taal , waai-aan zij het wezen ge- 

 schonken heeft, een overvloediger bron van juistheid 

 en volkomenlieid oplevei'en. 



Het is waar , dat sommige gebreken aan het gehe- 

 melte, de lippen of de keelholte, dateene meer of min- 

 der ruime neusholte , het gemis van de tanden , maar 

 boven alles afwijkingen in den bouw of de aanhechtin- 

 gen van de tong , grove belemmeringen in het uitspre- 

 ken van sommige letters te weeg brengen , en duide- 

 lijkheid , siei'aad en welluidendheid aan de beste rede 



ont- 



