( 258 ) 



zeer ligt is , en dus weinig wrijving heeft ; voorts de 

 oppervlakte van het kwik, waarin de tanden van het rad 

 tasten, zeer rein woi*dt gehouden , dan is een zeer ge- 

 ring galvanisch vermoi;en genoegzaam , om het rad te 

 bewegen. Ik heb dit veri'igt met een klein houten bakje , 

 waarin een koperplaatje van 5 duimen of 76°^ breed 

 en li duim of 58°"" hoog tusschen twee zinkplaatjes 

 was gestoken. Dus was de werkende oppervlakte 9 □ 

 duimen of 0,006 D m. Het rad draaide zeer gemak- 

 kelijk door dit klein vermogen , hoewel natuurlijk 

 langzamer dan met eenen grooteren toestel. 



Eene omwentelende A zimiilhale beweging , 

 aan eene magneetnaald , door galva- 

 nisch vermogen medegedeeld. 



Wij hebben reeds eene staande magneetstaaf om 

 derzelver as zien bewegen. De magneet en de galvani- 

 sche geleider wentelen om elkander heen. Het is even 

 zeer mogelijk , om aan eene magneetnaald , als gewoon- 

 lijk horizontaal zwevende op eene spil , eene omwente- 

 lende beweging in Azimuth te geven , zoodat die 

 naald, even als de wijzer van een uurwerk,- gestadig 

 draait , zoolang de galvanische kracht werkzaam is. 

 De proef is niet nieuw ; dezelve is reeds in 1825 door 

 den Heer po hl te Berlijn genomen (*) : ik weet even- 

 wel niet , dat dezelve naderhand door iemand is her- 

 haald. De reden , waarom men aan zulk eene merkwaar- 

 dige proef geene meerdere aandacht heeft geschonken , 

 is niet verre te zoeken. Vooreerst vermengt de Heer 

 POHL de beschrijving zijner proeven met zijne eigene 

 en, zoo ik geloof, door niemandgevolgde theorie van 



het 



(*) GiLBERTs Aan. der Physik, iSaS. Th. ^4 of '4» 

 S. SgS. 



