( 73 ) 



cipuara ut numerum civium , quousque fieri fas erit , integrum et iuviolabilem 

 constituât. Et hoc illud ipsum est cur pœua mortis auteferri deLeat ; aliqua enim 

 jam vidimus quibus apparet (et alia videbimus quibus apparebit) quam sit ad 

 prasverteuda crimina inefficax pœna carceris. Unam autem , puta sceleratum 

 necando, muhis vita sospitatur (i). 



Praeterea qui criinine atroci manus contaminavit , ordinaiio ila prava meute 

 est , ut vix unquam ope captivitatis , in mentem intrare possit pœniteutia , prœ- 

 sertim libéra et aeterna. Si vero spes adsit reniissionis pœnse , in eo jam vertetur 

 omne studium eorum , omnis calliditas , ut effîngant emendationem. Documentis 

 virtutis pronos auimos arrectasque aures exstrinsecus praestabunt 5 siugulas quibus 

 pignora mutationis in melius ostentare potuerint, occasiones aucupabuntur. Et 

 si qui sint , inter multos-, quorum animus indolem sceleratam vere ejuraverit , 

 sufficit alia ex parte pauci fefellerint custodum magistrorumque perspicariam , 

 ut in civitatem restituti novam secum perniciem inférant. 



Ipsi vero qui crimini committendo se accingit , quantum exinde adjicitur com- 

 mittcndi incitamentura ? Quippe qui se ex ficta emendatione brevi in libertatem 

 resiituendum semper sperabil ! 



Ultimum jam , quo confugiunt , fimdamento veritatis aliquatenus destituitur. 

 Mora iis ad pœnitendum sufiiciens denegatur , aiunt. Volunt-ne ignorare hujus 

 rei in civitate summam haberi rationem , nec quemquam ad supplicium rapi , 

 cui non antea concessum fuerit tempus quo crimina sua agnoscere et serio detes- 

 tari possit? Num forsan nihili faciunt egi'egium illud diguumque sasculo benefico 

 institutum , quo capitis damnato praesto stat a momento praestituti supplicii ad 

 ultimum usque vitse tempus , venerabilis relligionis minister , qui niorituro et 

 jacenti fidem dextramque porrfgit, eum adhortatur , ut illinc sceleris commissi 

 malitiam detestatus , expiandi illius necessitatem agnoscat , hinc vero quoque 

 spem coUocet in perennem diviui salvatoris clemeutiam. Nunc jam siucera erit , 



(i) Pour consacrer à Tétat les hommes qui le servent, les lois criminelles dévouent au supplice 

 les hommes qui le troublent. Brissot de Warville., des moyens d'indemniser l'innocence, §. 5. 

 Vid. bibliolh. du législateur, tom. 4 pag- S^G. 



R. 



