io8 C O M M E N T A T I O 



hominis natiira repetebat, a Deo id tantum vole- 

 bat, ut justa retribueret hominibus. Kantius 

 legem moralem observari volebat ipsius hujus 

 legis reverentia, Socrates ob bona inde manantia, 

 Quo cernitur , Kantium subhmius cogitasse de 

 virtute, tamquam ipsi rationi humanae congruente. 

 Praeterea Kantius causam invenit, in ipso Deo 

 positam, ob quara hic debeat retribuere: Socra- 

 tes non quaesivit de causa in Deo sita, qua hic 

 adductus sit ad leges illas ferendas. Denique 

 ipsa illa Kantii lex internam animi virtutem spec- 

 tat : Socratis leges civilem rationem habent, et 

 luiice actiones legibus consentaneas praecipiunt. 



Constat igitur, Socratis de rebus divinis doc- 

 trinam in inferiore subsistere gradu, in eo , quo 

 Deus habetur legislator et judex. Sed vel sic 

 tamen multis de causis laudanda est. Deus in ea 

 proponitur , ut qui res humanas juste moderetur , 

 ut natura rationahs et morahs. Quae Dei notio, 

 etsi, ut vidimus, procul a perfectione absit, tamen 

 praestantior longe est , quara ea , quae tunc apud 

 plerosque regnabat : qui Deum cogitabant humanis 

 affectibus omnibus praeditum , qui raodo iratus 

 esset hominibus ob levissima quaeque, ob hnguae 

 V. c. in precura formuhs recitandis lapsum , modo 

 placaretur et ad beneficia praebenda permoveretur 

 sacrifi:iis et victimarura nidore. Socrates Deum 

 cogitabat legislatorera et judicem justum , qiii 

 leges suas severe tueatur, nec ullo modo decipi 



aui 



