40 C M M E N T A T I O 



CONCLUSIO. 



Videamus ad finem hiijus sectionis , quid nos 



concludere possimus. Haud raro dicitur, hch 



larc malum necessarium esse , ideoque lioere. 



Aliam autem ingressi sumus viam. Quodsi ve- 



rum esset, nos fato inexorabili regeremur, ac 



toUeretur liberras nostra moraliso Verum contendi- 



mus bellarc idcirco homini ac principi Christiano 



non evitandum , neque his illicitum aestimandum 



esse , quod saepius , nisi armis captis , homo 



Christianus erga semetipsum , erga cognatos , ami- 



cos, cives , erga civitatem , principem , erga alios, 



atque princeps erga suam gentem sua officia plane 



negligeret, et uterque revera hostium injustorum 



rebus prospiceret : qualem agendi rationem nus- 



quam in doctrina Ethicea Christianae jussam re- 



perimus. Contra vero , illa nostrae obligationi , ab 



illa religione praescriptae , valde contraria est. 



Quidquid igitur huic morali necessitati adversetur , 



fugiendum. Ilinc illam animi mollitiem , clemen- 



tiam, mansuetudinem , ne dicam ignaviam . quibus, 



quominus officiis satisfaciamus , impediamur, quis- 



que fugiat Christianus (i). 



His dictis , minime omne bellum gerere licitum 

 habemus. Huc non ducit disquisitio ; cum pateat, 



jus- 



(i) Conf. Pestel, I. I. II. p. 496, 499. 



