78 C O M M E N T A T I O 



dicant ac suave somnium , at cogitent duntaxat sora- 

 nium esse Grotii (i)." 



§. 14. 

 Provida Dei cura in bello admittendo defcnditur, 



Cuique Cliristiano constat: Deum noQ otiosuiu 

 esse, neque inertem , Eum omnia fabricatum fuis» 

 se, Suoque nutu ac imperio gerere, consilio sapien- 

 ti ac benigno. Credimus igitur, res humanas iion 

 fatali cohaerere necessitate , veruma Numine summo 

 iis consuli eaque gubernari , nihil , Deo nolente , 

 fieri , et homines ipsos , qui suo judicio utantur ac 

 voluntate ,regiac gubernari. Utautem in omni regi- 

 mine vis gubernationis tanto dilucidius cernitur, 

 quanto pluribus et majoribus kborat difficultatibus ; 

 ita cum homines in maximastudiorum et sententiarum 

 varietate sint ac discrepanti^ , atque gentes contra 

 gentes omni virium contentione conspirent , tum et 

 Deum, qui omnia sapientissimis ac benignissimis 

 legibus regat, adesse ut maxime pateat, necesse 

 est: nihilominus tamenbella Iiaudraro ejus consilio 

 benigno , nec non sapienti, repugnare habita sunt, 

 Quod autem consilium saepius humani ingenii sa- 

 gacitati effugere , ne mireris. Nos enim tenuissimo 

 ingenio , exiguam mundi gubernationis partem con- 



tem- 



0) In laud, Ilug. Grotii , p. 64. 



