150 COMMENTATIO 



tem revocet, luculentissiraam rerum intelliget com- 

 mutationem (i). 



l. 8. 



Quo puridrem reUgionis cognitionem amplexi 



sunt populi, eo humanior est eorum belH 



gerundi ratio^ 



Quod jam sponte sua intelligitur, rem sic sese 

 non habere non posse, usu dilucide probatur. 

 Conipares modo res , a pkirimis gentibus nonnul- 

 lis saeculis ante sacra reformata gestas, cum iis, 

 quas gentesgesscrunt, meliori imbutae nostrae reli- 

 gionis cognitione. — Attendas 1 1 o n e m saevien- 

 tem in Danos ; equitcs Teutonicos \x\. Boritsios , mi- 

 lites crucc signatos in regiones , quas peragrarunt 

 in Constatititiopolim , in Turcas; Hispanos in Amc' 

 ricae , vix detectae , incolas ; quam diversi sint a 

 Batavis , Gcrmanis , Suecis , qui sacra accepe- 

 rant purgata. Incitarunt illos vehementissimae cupi- 

 ditates et impura tot tantisque vitiis contami- 

 nata religionis Christianae cognitio , quam ar- 

 mis propagare magnaque vi gentibus obtrudere 



pro 



($5 Cff. de belli jurc hodicrno praeter Sclimeltzingiui» 

 Grotius, dt 3, B. *t P. Lib. III. c. $—8. et KtUber, 

 Droi$t etc. 5- 444- aso— asa^iia, »77. 



