( 67 ) 



In de onderzoekingen van de H.H. ville, boussingault, 

 GUNNING en HARTiNG is alleen gehandeld over de directe 

 wijze ; de indirecte is bij allen buiten het onderzoek geslo- 

 ten. ViLlE zegt : de planten nemen het azotum op als 

 gas; BOUSSINGAULT Ontkent het, en gunning en harting be- 

 vestigen noch ontkennen het. 



Hoedanig heeft men nu gezocht ? Hoedanig heeft men 

 getracht te vinden, of de stikstof, als gas, der planten tot 

 voedsel verstrekte? 



In het algemeen is de wijze deze geweest, dat zaden ge- 

 plant werden in eenen bodem, volkomen vrij, niet slechts 

 van alle stikstofhoudende stofl'en, maar zelfs van alle or- 

 ganische zelfstandigheden, een bodem bestaande uit een vat, 

 waarin gegloeid zand, puimsteen en plantenasch bevat is. 

 In dien bodem werden de zaden nedergelegd, of de ont- 

 kiemde zaden, en het geheel met zuiver, stikstofvrij water 

 bevochtigd. De uit de zaden ontloken planten werden met 

 eene atmospheer omgeven, waarin niets anders was dan 

 water en koolzuur en overigens zuurstof en stikstof. De 

 toestellen, die men bezigde, waren zeer onderscheiden, soms 

 zeer zamengesteld, om volmaakt ammoniakvrije en van alle 

 andere vreemde inmengselen ontdane lucht in gestadigen 

 stroom over de planten te voeren ; maar de hoofdzaak komt 

 hierop neder, dat men aan de planten een steunsel gege- 

 ven heeft in zand of puimsteen en men haar overigens heeft 

 toebedeeld: zuurstof, stikstof, koolzuur, water en anorga- 

 nische zouten, hetzij van stalmest, hetzij zouten, verkregen 

 door of zaden der planten of de planten te verbranden, 

 wier wederga aan de proef onderworpen werd. 



In de proeven van twee der genoemde onderzoekers, werd, 

 nadat de plantjes boven den bodem ontwikkeld waren, eene 

 laag unguentum simplex op dien bodem gegoten, en aan 

 dezen dus niets dan enkel zuiver water aangeboden, de 

 lucht dus van den bodem geheel afgesloten. 



5» 



