( 68 ) 



Het zij mij vergund, deze wijze van de proeven in het 

 werk te stellen, nader te toetsen. Maar, om die toetsing 

 goed te kunnen volbrengen, moet ik nogmaals vragen : wat 

 wil men vinden? Wil men onderzoeken, of eene plant in 

 haren natuurlijken toestand direct stikstof als gas opneemt, 

 dan is deze wijze niet bruikbaar; want de plant verkeert 

 in eenen geheel onnatuurlljken toestand. Wil men weten, 

 of eene ziekelijke plant, zoodanig eene, die zich slecht ont- 

 wikkelt, direct gas azotum opslorpt, zoo als vermagerde die 

 ren dit door hunne longen doen? Dan is de proef daar- 

 voor geschikt. Sluit men den wortel niet af, dan kan men 

 niet bepalen, langs welken weg dat gas azotum in de plant 

 treedt, en sluit men den wortel af, door eene laag gesmol- 

 ten vet op den begrensden bodem uit te storten en te doen 

 vast worden, dan heeft men aan den wortel, behalve zou- 

 ten en water, alles onthouden, lucht, zoowel als koolzuur, 

 die beide voor den wortel noodig schijnen. 



In de gebezigde toestellen, van welke met grond mag 

 worden aangenomen, dat zij goed sluitende waren, ontwik- 

 kelden zich de plantjes kommervol, gaven zij alle teekenen 

 van krank te zijn ; zoodat men met grond aannemen mag, 

 dat, bijaldien al op die wijze gebleken ware, dat er direct 

 stikstof, als gas, door die ziekelijke plantjes ware opgeno- 

 men, dat niets bewijzen zou voor de planten in natura; 

 evenmin als het opnemen van gas azotum door vermagerde 

 dieren iets bewijst voor het opnemen van dit gas door 

 dieren, die normaal gevoed worden ; want deze doen dat niet. 



Het komt mij om die reden voor, dat langs dien weg 

 geene andere oitkomst kan verkregen worden, dan deze : 

 slecht groeijende planten nemen al of niet stikstof op als 

 gas. ViLLE stelt het eerste, boussingault het laatste; gu.n- 

 MNG en HARTING bcsüssen de vraag niet. 



Ik zal het niet wagen, eene uitspraak te doen over de 

 onwaarschijnlijkheid, dat de stikstof direct, dat is als gas, 



