( 373 ) 



welke belangen moeten voorgaan, wanneer zij met elkan- 

 der in strijd komen. 



Ik aarzel niet als mijn gevoelen uit te spreken, dat in 

 het algemeen de afwatering de eerste voorwaarde is voor 

 het bestaan van het land, en dat de scheepvaart, hoe ge- 

 wigtig en belangrijk ook, de afwatering niet mag belem- 

 meren. In het gemis aan scheepvaart op de kleine en groole 

 rivieren kan, al is het op eene minder voordeelige wijze, 

 voorzien worden ; men kan kanalen graven, uitsluitend voor 

 de scheepvaart bestemd en ingerigt ; men kan spoor- en 

 andere wegen aanleggen om personen en goederen te ver- 

 voeren, maar in de afwatering kan niet anders voorzien 

 worden dan door de rivieren en de afwateringskanalen, die 

 het water naar de rivieren voeren. De rivieren zijn niet 

 anders dan afwateringen die zichzelve vormen en onder- 

 houden ; elk stroomgebied heeft zijne rivieren kan het wa- 

 ter op geene andere wijze ontlasten ; want de tusschenbeide 

 liggende waterscheiding belet den afvoer door het aan- 

 grenzende stroomgebied, en zoude niet, al ware het moge- 

 lijk de rivier langs een anderen weg af te leiden, daardoor 

 weer belemmering iu de afwatering van andere landen ont- 

 staan ? — Wij hebben daarvan het voorbeeld voor de hand 

 in de verdeeling van het water van den Boven-Rijn langs 

 de drie verschillende takken, de Waal, den Neder-Rijn en 

 den IJssel. De IJssel, die jaren lang zoo schraal bedeeld 

 werd van zoraerwater, ten einde de scheepvaart op den Ne- 

 der-Rijn te begunstigen, is sedert eenige jaren eindelijk 

 in zijne regten getreden, en trekt thans bijna ^ gedeelte 

 van het water dat de Boven-Rijn afvoert. Herhaalde en 

 aanhoudende klagten over de gebrekkige scheepvaart op 

 den IJssel gedurende den zomer, hebben op middelen be- 

 dacht doen zijn om de waterverdoeling beter te regelen ; 

 maar naauwelijks kwam er meer water op den IJssel en 

 was aan de eischen van de scheepvaart voldaan, of de klag- 



