( 455 ) 



ligchaaoipjes haar het sterkst vertoüiien ; doch dit kan wet 

 niet anders zijn. In alle andere opzigten bestaat tusscheii 

 beide soorten van beweging het grootste verschil en nim- 

 mer zag ik de nioleculair-beweging in de maalstroom- 

 beweging overgaan. Üe eerste is eigen aan alle kleine en 

 genoegzaam ligle ligchaampjes en vertoont zich in allerlei 

 vochten. Zeer duidelijk b. v. neemt men haar waar aan 

 de kleine zwavel-raoleculen, gevormd door de praecipitatie 

 van eene oplossing van onUerzwaveligzure soda met een 

 zuur; doch onderzoekt lüen een met luchtbellen bedeel- 

 den droppel van dit mengsel, dan ziet men de moleculen 

 wel in zeer sterke sidderende beweging, maar nergens een 

 spoor van rnaalstroomen. Bovendien gebeurt het niet zel- 

 den, dat in mengsels van alkohol met waterligchaampjes 

 door de laatste soort van beweging worden medegesleept, 

 die veel te zwaar zijn om nog moleculair-beweging te ver- 

 toonen. Met één woord, alles duidt aan dat, gelijk ik 

 reeds boven gezegd heb, de ligchaampjes, die zich in het 

 vocht bevinden, volstrekt niets tot de beweging bijdragen, 

 maar dat deze aan het vocht zelve eigeii is, terwijl de vaste 

 ligchaampjes die beweging slechts volgen. 



5'. De bekende verschijnselen, welke men aan stukjes 

 kamfer en andere vlugtige stoffen, op water geplaatst, 

 waarneemt, en die door dutrochet onder den algemeenen 

 naam van epipolische verschijnselen zamengevat en zelfs aan 

 eene bijzondere kracht toegeschreven zijn, hebben eenige 

 onmiskenbare analogie met de hier beschouwde bewegin- 

 gen, en wij moeten ook hierbij derhalve eenige oogen- 

 blikken stilstaan. 



Wanneer men op water, bevat in een horologieglas, een 

 stukje kamfer tegen den rand van het glas plaatst, dan 

 ontstaan er twee maalstroomen in het vocht, waarneembaar 

 wanneer men vooraf eenige ligte ligchaampjes daarin ge- 

 bragt heeft. Deze twee maalstroomen bewegen zich in 



