( 97 ) 



wier structuur volkomen is toegelicht, — zoo mogoa wij 

 echter per analogiara veilig een besluit trekken tot den 

 typus die bij allen ten grondslag ligt. 



In de Cypripedia b. v. zijn niet alleen twee laterale 

 stainiua ontwikkeld en met volkomen gevorderde antheren 

 voorzien, maar ook iiet derde en centrale is, hoewel zon- 

 der helmknop, aanwezig. Bovendien vindt men hier het 

 stigma en den stijl van de filamenten gescheiden, en is 

 de ternaire gesteldheid der organen duidelijk aan te wij- 

 zen. Hierbij komt dat in sommige Orchidei/'n-bloemen 

 de onregelmatigheid van het perigonium in die mate ver- 

 dwijnt, dat er inderdaad eene toenadering tot de bloemen 

 der Irideën plaats heeft; terwijl eindelijk in eenige andere 

 (Goodyera, Neottia), het stuifmeel tot den gewonen toestand 

 naderende, ook daardoor de anomalie, die de Orchideën 

 aanbieden in betrekking tot de aan haar verwante groepen, 

 schijnt te verdwijnen. 



Er zijn tot hiertoe slechts weinig waarnemingen bekend 

 gemaakt van Orchideën, in welke de natuur, door de rig- 

 tige of typische ontwikkeling van den derden en vierden 

 verticillus van de bloem, den ternairen toestand dezer or- 

 ganen volkomen aanbiedt. 



Daartoe iieliooren de observatiën van robeet brow.n, 

 ACBILLES RicuARO en wvDLER, vooral in de Orchis latifolia, 

 Ophrys aranifera, Neottia Nidns avis en weinige anderen. 



Het kan zijn dat er waarnemingen van nog andere bo- 

 tanisten bestaan, maar deze zijn mij tot hiertoe onbekend 

 gebleven. 



Ik ben in de gelegenheid dit klein aantal waarnemingen 

 met eene nieuwe te vermeerderen. 



In het voorjaar bloeide in eene der kassen van den 

 Akademie-tuin te Leiden eene Phajus, waarvan het onder- 

 zoek mij in al de bloemen eenen triandrischen toestand 

 beeft doen kennen, liet was bij toeval dat ik op die 



VERSL. EN UEDED. AFn. NATDL'EK. DEEL IV. 7 



