( 391. ) 



]1e bepaling van het liclitvcrschil van twee sterren be- 

 rust bij elke waarneming op eeiie scluitting van den on- 

 gelijken iudruk, dien het licht van beide sterren op het net- 

 vlies maakt. Die schatting is steeds vrij onzeker. De meer- 

 dere of mindere gevoeligheid van het oog op het oogenblik 

 der waarneming, meerdere of mindere helderheid der lucht, 

 schemering, maanschijn, de ongelijke kleur der sterren, enz. 

 zijn zoovele oorzaken, die aan eene naauwkcurige schatting 

 in den weg staan. Wordt dus de veranderlijke ster slechts 

 met ééne nabij geplaatste ster vergeleken, zoo heeft de waar- 

 neming weinig waarde. Zij vereischt eene controle, en deze 

 is slechts mogelijk, wanneer meu de veranderlijke ster met 

 twee andere vergelijkt, van welke de eene iets lichtsterker, 

 de andere iets lichtzwakker is. Zulk eene dubbele waarne- 

 ming geeft dan tevens het verschil van lichtsterkte der 

 twee vergelijkingssterren. Dit verschil zal, wegens de ge- 

 melde storende oorzaken, niet altijd even groot gevonden 

 worden ; maar men kan uit een groot aantal van waarne- 

 mingen het gemiddelde lichtverschil der twee vergelijkings- 

 sterren berekenen. Men neemt dit als het normale licht- 

 verschil aan, en herleidt nu, met behulp van dit getal^door 

 eene eenvoudige interpolatie, elke waai'neming der veran- 

 derlijke ster tot hetgeen zij zoude gegeven hebben, indien 

 bij de waarneming het oog, de luchtsgesteldheid enz. in 

 hunne gemiddelde toestanden geweest waren. Het is op die 

 wijze, dat de Heer ocidemans is te werk gegaan. Het ge- 

 tal zijner waarnemingen, waarbij slechts ééne ster tot ver- 

 gelijking gediend heeft, is betrekkelijk zeer gering, en hij 

 schijnt bij het opmaken zijner uitkomsten deze waarnemin- 

 gen in den regel niet gebruikt te hebben. Daarentegen is 

 bij de grootste helft der waarnemingen van den Heer van 

 DEii VEN (bij 54;4 van de 963) slechts ééne vergelijking.s- 

 ster gebruikt; zoo zijn bijv. de 21 medegedeelde waar- 

 nemingen van 1 Cygni alle in dit geval; insgelijks op 



