( 1" ) 



dezer rubriek, dat ik met het bloote oog heb kunnen waar- 

 nemen, houd ik voor het uitvloeisel eener zuiver objectieve 

 oorzaak ; ik geloof dat die, in de eerste plaats, als, eene meer 

 zuiver objectieve, als eene meer physische werking moet 

 worden verklaard. De vraag, die ik hier wil behandelen, 

 is eenvoudig deze : waarom vertoont een met één oog en 

 daarenboven meer of minder onduidelijk geziene intaglio zich 

 als verheven? waarom moet hij dat tegengestelde voorkomen 

 aannemen? Ik zal mij niet begeven in eene wederlegging 

 der verklaring van anderen, maar mij uitsluitend bepalen 

 tot de afleiding en toelichting der verklaring, die ik zelf 

 voor de ware houd, en deze, zoo kort en naauwkenrig 

 mogelijk, trachten af te handelen. 



Ik hoop aan te toonen dat: een holle vorm, onder de 

 gestelde voorwaarden, hol moet schijnen, omdat vooreerst de 

 kenschetsende scherpte zijner trekken verloren gaat, waardoor 

 deze onzigtbaar worden, gelijk op eenen bollen vorm, en vol- 

 komen in voorkomen met de trekken op dezen overeenstem- 

 menden vorm gaan zamenvallen, — ondersteld zelfs, dat deze 

 laatste met heide oogen en zoo duidelijk mogelijk wordt ge- 

 zien; — omdat ten tweede de verdeeling van het licht in het 

 algemeen, — die, zoo lang de trekken volkomen scherp en dui- 

 delijk werden gezien, geen merkbaren invloed op onze opvat- 

 ting had, — zoodra de vorm eenigzins onduidelijk wordt gezien 

 en de scherpte der trekken is verdwenen, hare regten doet gel- 

 den even als op eenen hollen vorm, waar zij den boven- 

 toon in de voorstelling voert ; en eindelijk omdat juist deze 

 verdeeling van het licht, als volkomen passende op eenen bollen 

 vorm, ons zulk eenen bollen vorm voorspiegelt en hierdoor 

 het wezenlijkste toebrengt om de illusie te volmaken, daar 

 wij hij duidelijk zien nog nimmer hebben opgemerkt, dat zij 

 even goed aan een hollen vorm eigen is. Om kort te gaan, 

 ik hoop aan te wijzen dat, wanneer een holle vorm ondui- 

 delijk en met één oog wordt gezien, èn het verdwijnen van 



12* 



