( 181 ) 



te baat te nemen. Laat (Fig. 9) abc de doorsnede zijn 

 vnn eenen verdiepten trek op eenen bollen vorm, terwijl 

 de invallende lichtstralen in twee standen zijn voorgesteld. 

 Men ziet gemalckelijk in, wanneer men de figuur raad- 

 pleegt, dat waar ook de lichtbron gedacht worde, het ei- 

 genlijke diepste punt a van den trek, zoo goed als immer 

 in de schaduw zal liggen van eene der nevengelegen ver- 

 hevenheden. Dit gaat voor alle standen door, uitgenomen 

 voor dien, waarbij het licht ongeveer loodregt — dat is 

 in de rigting der as van de hier geteekende doorsnede — 

 opvalt, iu welk geval dit punt a, met een groot gedeelte 

 zijner naaste omgeving, in een zelfde gelijkmatig licht zal 

 ■worden gezien. De eigenlijke trek is dus niet verlicht 

 en niet goed te onderscheiden, en hetzelfde geldt ook nog 

 voor den omtrek van het relief; want de afscheiding tus- 

 schen den vorm en de platte vlakte, waarop zij als het 

 ware werd opgewerkt, ligt, of geheel in de schaduw of 

 geheel in het licht. — De schaduwen, op zulk een bol- 

 len vorm, worden in het algemeen over ronde vormen ge- 

 worpen, en op de hoogste punten der verhevenheden gaat 

 de schaduw langzaam en trapsgewijze in licht over. 



Zij {Ficf. 10) b a c weder de doorsnede van den over- 

 eenstemmenden verheven trek op den intaglio en het licht 

 valle weder in twee verschillende rigtingen in ; men bespeurt 

 hoe bijna immer de donkerste schaduw en het helderste 

 licht boven op den trek nevens elkander komen te liggen; 

 men ziet hoe dit naauwkeurig op den rand plaats heeften 

 hoe daardoor in het algemeen de trek zuiver en juist moet 

 uitkomen. Alleen dan, wanneer het licht juist loodregt, 

 dat is in de rigting der as d e van de hier geteekende 

 doorsnede, invalt, zal er eene uitzondering bestaan en 

 zal de bovenkant met zijne naaste omgeving in het- 

 zelfde licht zijn gelegen. De schaduwen, die in de ver- 

 diepingen worden geworpen, vallen over scherper kanten 



