— 52 — 



rende, het zelfde koomt te verhinderen, van zes uiren des Avonds, 

 tot acht uiren des Morgens, zonder ophouden, werdende alsdan 

 hetzelfde, door d'aankoomende warmte der zonnestraalen , de voch- 

 tigheit verteerende, verhindert, ende daarnaa, door 't afnemen van 

 dien, tegen den Avondt, op nieuw verquikt, ende in hare kracht 

 alzoo vermeerdert wordende, wederom geheel vernieuwt, inzonder- 

 heit als men deze van onderen, voor de Middag, wel met Water 

 verziet: want hoe meerder zij naa zich trekt, hoe meerder zij we- 

 derom door haar Bladeren uitwerpt. 



"Dit wonder der Natuire zal den goedgunstigen Leezer, zonder 

 twijfel niet alleen vremt, maar ook veel ligt ongeloofelijk schijnen, 

 hoewel het nochtans in der daad waarachtig en zeeker, ook zoo 

 meenigmaal van zoo veel eerlijke en fraaije Lieden, in mijnen Hof 

 gezien, ende met verwonderinge bekent geworden is, haar het 

 selfde aangeweezen hebbende; doch indien jemant hier aan evenwel 

 koomt te twijfelen, die cultivere dese Plante op genoemde maniere, 

 ende hij sal het alsoo, en niet anders te weesen, selfs bevinden 

 ende voor oogen zien." 



Een gelijk verschijnsel is gezien bij meer planten uit de groep 

 der Aronskelken, bij vele planten met kolossale bladen en spitse 

 punten, waarbij zich het uitgezweet vocht als 't ware verzamelt 

 aan den top des blads. Het zal , na al de aangevoerde daadzaken en 

 voorbeelden, wel niet meer noodig zijn om nog te betoogen, dat 

 de verdamping aan de oppervlakte aanzienlijk is, en dat met deze 

 vele verrigtingen van de planten op het naauwste te zamen hangen. 



Laat ons dit laatste nu nog door de volgende bewijzen en voor- 

 beelden staven. 



Men heeft opgemerkt , dat in die landen, waar de jaargetijden ge- 

 regeld afwisselen, waar warmte en koude elkander vervangen, ook 

 de stammen en takk^ geregeld in dikte toenemen. Snijdt men ze 

 in horizontale rigting door, dan bemerkt men kringen, die elkan- 

 der insluiten. Het is met zekerheid aangetoond, dat er elk jaar een 

 zoodanige kring gevoegd wordt bij de reeds aanwezige. Dit maakt 

 den dikte-aangroei van den stam. De tijd, waarop de eigenlijke ver- 

 dikking van de stammen voornamelijk plaats heeft, is bij ons te lande 



