— 98 — 



ook gevonden bij vele Boas die niet giftig zijn, terwijl zij ontbreekt 

 bij vele ^'ï^era-soorten , die het wel zijn. Het wordt uit dien hoofde 

 door allen erkend, dat er geen zekerder, algemeener kenmerk bestaat , 

 dan het voorhanden zijn van eenen giftklier-toestel. 



Alvorens dezen te beschrijven, moet ik opmerkzaam maken op 

 een dwaalbegrip, dat hier sedert eeuwen en nog bij het volk 

 voortbestaat , — ik bedoel de meening, dat de tong het giftig 

 wapen der slangen zoude zijn. Men is daartoe waarschijnlijk ge- 

 komen door den langen, puutigen, gespletenen of gaff'elwijzen vorm 

 van dit deel, en doordien de slangen dit bij al hare driften, en 

 dikwijls geheel onverwacht, uitsteken, zonder dat zij daarbij den 

 bek behoeven open te doen, dewijl tusschen de beide lippen eene kleine 

 opening daarvoor wordt gevonden. De tong , die meest zwart van kleur 

 en lederachtig vast is , kan diep in de keel worden terug getrokken , 

 in eene eigene scheede of koker , waarin zij zelfs bij het slikken rust. 

 Deze vreemde inrigting verklaart zich eenvoudig hieruit, dat de 

 tong de slangen dient als tastorgaan , als orgaan voor het voelen , 

 en niet voor den smaak. De tong is dus een volkomen onschadelijk 

 deel der slangen; zij heeft met hare vergiftige verwonding niets 

 gemeens. De eenige veronderstelling, die ik daaromtrent bij oude 

 schrijvers heb kunnen vinden, is, dat de giftslangen hare gespletene 



tong zouden gebruiken, om daarmede, als met 

 eene vork, de gifthaken van achteren naar 

 voren te brengen, — doch deze stelling is 

 geheel onhoudbaar ; de tong is daartoe te zacht 

 en te zwak, en de oprigting der haken heeft 

 een geheel ander mechanisme, zoo als wii aan- 



GEOPENDE MOND VAN 



YiPERABERüs, stonds zullen beschrijven. 



MET DE TONG UIT HARE Aau dcu cigenlijkeu gifttoestel der slangen 

 SCHEEDE GESTOKEN. ' ouderscheidt men : de giftklier , de uitlozings- 

 huis, en de gifttanden. — De giftJdier ligt ter weerszijde van den 

 kop, en het is aan hare sterke ontwikkeling, dat de ware gift- 

 slangen den breeden vorm van dit deel verschuldigd zijn. In maaksel 

 verschilt zij ten eenenmale van de korrelige structuur der speeksel- 

 klieren, met Avelke zij door velen ten onregte werd verward; zij 



