— 339 — 



deze laatste innemeu , en den geest even zoo sterk en sterker nog over- 

 weldigen. Want het oorspronkelijke denkbeeld, dat als een onmid- 

 delijk gevolg der bewerking in den geest van den patiënt ontstaan 

 was, en de aan dat denkbeeld onwillekeurig vastgeknoopte ge- 

 dachtenreeks , handhaven zich in de ziel niet door hunne eigene 

 kracht, b. v. door hunne belangrijkheid, of door de sterkte van 

 den indruk welke hen in wezen riep; zij overheerschen den geest 

 alleen daarom, omdat zij het eenige denkbeeld, de eenige gedach- 

 tenreeks zijn, die, ten gevolge der voorafgaande gedwongene uit- 

 sluiting van alle andere denkbeelden, aan den geest zijn opgedron- 

 gen en de thans het overwigt verkrijgende verbeelding voedsel 

 kunnen geven. Zij worden dus zeer gemakkelijk verdrongen door 

 elk ander denkbeeld, dat ten gevolge der wijze, waarop het wordt 

 ingeblazen, een eenigzins sterken indruk maakt. 



Wanneer nu dat opgedrongen denkbeeld den geest overweldigd 

 heeft, dan is daarvan het eerste gevolg, dat het den patiënt als 

 waar voorkomt, — dat hij er geloof aan slaat, even zoo goed als 

 de droomende de beelden, die zijne verbeeldingskracht hem voor- 

 spiegelt, voor waar houdt en voor waar moet houden, wegens den 



M eigenaardigen toestand, waarin zijn vermogen om te vergelyken, te 

 oordeelen en te besluiten, verkeert. 



Bestaat nu het overheerschende denkbeeld in de onmogeHikheid 

 van het verrigten van zekere bewegingen, dan kan de patiënt deze 

 ook werkelijk niet ten uitvoer brengen. Men houde hier en overal 

 in het oog, dat de hersenen het stoffelijke orgaan der ziel zijn, — 

 dat dan ook de zenuwen der zintuigen, welke de indrukken van 

 de buitenwereld aan de ziel toevoeren, in de hersenen uitloopen, — 

 terwijl almede uit die hersenen, en uit het daarmede zamenhan- 

 gende ruggemerg, die zenuwen ontspringen, langs welke de wils- 



• indrukken overgebragt worden naar de werktuigen der willekeurige 

 beweging, de spieren namelijk. Denken, zintuigelijke gewaarwor- 

 ding, willekeurige beweging liggen dus, als ik 't zoo eens uitdruk- 

 ken mag, digt bij elkander, en zijn door het gemeenschappelijk 

 orgaan ten naauwste met elkander verbonden, zoodat eene veran- 

 dering in de eene verrigting in vele gevallen gemakkelijk eene 



