DE VOEDSELPLAN TEN VAN DEN MENSCH. 



DOOR 



F. A. W. MiaUEL. 



VV anneer men met opmerkzaamheid de verschijnsels nagaat, welke 

 in de bewerktuigde en onbewerktuigde natuur plaats hebben, ves- 

 tigt zich, naarmate men beter inzigt in deze groote werkplaats 

 verkrijgt, meer en meer de overtuiging, dat zij allen met elkan- 

 der zamenhangen, en als onderdeelen van de ééne groote huishou- 

 ding der natuur moeten worden aangemerkt. Dit verband opsporen 

 en in zijne verschillende rigtingen en vertakkingen vervolgen, is 

 het groote doel der natuurstudie van onzen tijd. — Ook de mensch is 

 een deel in die orde van zaken, en wij kunnen noch hem op zich 

 zelven, noch zijn maatschappelijk zamenleven goed leeren kennen, 

 zonder zijn verband met de huishouding der natuur te onderzoeken. 



Hoe verschillend is niet de plantengroei in de onderscheidene 

 gewesten der aarde! Hier, over honderde mijlen uitgestrektheid, de 

 lage en eentoonige groei der heidevelden of weilanden, ginds som- 

 bere bosschen van dennen en pijnboomen ! Verplaatst ge u naar 

 warmer luchtstreken, dan verbazen u de hemelhooge ondoordring- 

 bare wouden, doorslingerd met lianen en met statige palmen ver- 

 sierd. Zoo heeft elk gewest zijnen eigendommelijken plantengroei. 

 Brengt men dit verschijnsel met andere natuurwetten in verband, 

 dan bemerkt men spoedig, dat het van de ongelijke verdeeling van 

 licht en warmte over de aarde, en van de verschillende eigenschappen 

 van den grond afhankelijk is. Deze verhouding van het plantenrijk 

 met de algemeene physische eigenschappen is de grondslag van de 

 groote verscheidenheid in de verspreiding der gewassen over de 

 aarde, die wij de wetten der planten-geographie noemen. 



Beschouwt men de plantenwereld "in hare verhouding tot het die- 



24 



