— 369 — 



van de kleine bevolking steunt , en het waren de kokosnoten , door 

 de zee aangespoeld en ontkiemende, die den eersten grondslag voor 

 de bewoonbaarheid dier eilanden legden. 



Wat de kokospalm in de noten bevat, dat bezitten vele andere 

 palmen in hunne stammen , — eene meelachtige voedselstof of Sago. 

 Geheele wouden dezer boomen bedekken de vruchtbare eilanden 

 van den Indischen Archipel, en bieden aan de zorgenvrije bewo- 

 ners voor geringe moeite een overvloedig voedsel aan. 



Boomen uit eene geheel verschillende afdeeling des plantenrijks — 

 die in onze gewesten enkel door de verachte brandnetels vertegen- 

 woordigd wordt, — brengen op de eilanden der stille Zuidzee en 

 van den Aziatischen Archipel eetbare vruchten voort, waarvan zoo 

 veel gebruik gemaakt wordt, dat men hen Broodboomen (Artocarpus) 

 genoemd heeft. Naast de banaan, zegt hümboldt, brengt de brood- 

 boom de grootste hoeveelheid vrucht voort. Drie broodboomen zijn toe- 

 reikende om eenen mensch acht maanden lang te voeden , en cook heeft 

 gezegd: wanneer iemand in zijn leven slechts 10 broodboomen ge- 

 plant heeft, heeft hij zijnen pligt jegens de zijnen en het nage- 

 slachteven rijkelijk vervuld, als de bewoner van onze luchtstreken, 

 die zijn leven lang gedurende de winterkoude geploegd, en in de 

 hitte des zomers geoogst, zijn gezin met brood verzorgd, en aan 

 zijne kinderen nog eenen kleinen schat nagelaten heeft. 



Als een voornaam voedselgewas, van het nieuwe werelddeel af- 

 komstig, moet de Maïs of Turksche tarwe beschouwd Avorden. Lano- 

 was men over haar oorspronkelijk vaderland in onzekerlieid. De ge- 

 leerde BONAFOus meende in de warmere gewesten van Azië haren oor- 

 sprong te moeten zoeken. Nergens echter vond men daar dit gewas 

 in het wild; en sedert nu auguste de st. hilaire in de bos- 

 schen van Brazilië de Maïsplant in het wild ontmoette, en an- 

 deren haar ook in Centraal Amerika in den natuurstaat vonden, 

 meenen velen het pleit over haar vaderland ten gunste van het 

 nieuwe werelddeel beslecht te zien, niettegenstaande zij lang vóór 

 de ontdekking van Amerika reeds in de oudste tijden in In- 

 dië en Egypte gekweekt werd. — Als voedselgewas is de Maïs 

 voor de oude en nieuwe wereld thans even belaDgrijk. De zomer- 



