— 51 — 



dachtig den hemel hebben gadegeslagen vóór en tijdens eene hagel- 

 bui, komen daarin overeen, dat daarbij steeds twee wolkenlagen 

 worden waargenomen, die boven elkander in het luchtruim drijven. 

 Uit eigene ervaring kan ik zulks bevestigen, en tevens de juistheid 

 van hetgeen KaMTz zegt, betrekkelijk de vorming der eigenlijke 

 hagel wolken. Eerst ziet men die witte vederachtige wolken ont- 

 staan , waaraan de weerkundigen den naam van cirrhi hebben ge- 

 geven, en welke zich altijd zeer hoog in den dampkring bevinden, 

 terwijl velerlei verschijnselen aanduiden, dat zij geheel of grooten- 

 deels uit kleine ijskristalletjes zijn zamengesteld. Eerst later wor- 

 den deze vederachtige wolken aan het gezigt onttrokken door de 

 zich daaronder vormende of schuivende veel donkerder en ondoor- 

 schijnender dampwolken, welke, gelijk alle waterdarap in het al- 

 gemeen, uit zeer kleine deeltjes bestaan, van ^n tot 1/29 streep, 

 gemiddeld 1/42 streep in doormeter (këmi'z), die men, op het voor- 

 beeld van DE sAUssuKE, niet als kleine water droppel tj es, maar als 

 waterblaasjes beschouwt. Het spreekt van zelf, en de reeds medege- 

 deelde gevallen bewijzen zulks, dat wanneer zich twee zulke wol- 

 kenlagen, welke wij kortheidshalve de ijswolk en de dampwolk 

 willen noemen, boven elkander bevinden, er nog daarom niet nood- 

 wendig hagel gevormd wordt; alleen dit mogen wij als zeker stel- 

 len, dat zij bij elke hagelbui bestaan, maar dat er nog andere 

 omstandigheden moeten bijkomen, om hagelkorrels te doen geboren 

 worden, en zelfs, al zijn deze boven in de lucht gevormd, hen den 

 bodem te doen bereiken. 



Herinneren wij ons nu, dat elke hagelkorrel eenen kern bevat 

 uit sneeuM^- of ijskristalletjes bestaande, en dadelijk moet het ver- 

 moeden rijzen, dat die kernen gevormd zijn door dezelfde kris- 

 talletjes, welke de bovenste ijswolk zamenstellen. De oorzaak, 

 waarom juist zulke ijswolken gedurende het heetste jaargetijde het 

 eerst ontstaan, is niet moeijelijk aan te wijzen. De door de zon- 

 newarmte sterk verwarmde bodem doet de met waterdamp verza- 

 digde lucht opwaarts stijgen. Hoe grooter de warmte is, en hoe 

 minder wind, — derhalve op eenen zwoelen drukkend heeten dag, — 

 des te krachtiger is die opstijgende luchtstroom. Bereikt deze ein- 



