— 75 — 



digheden. Bevindt zich de laatstgenoemde, na haar afsterven , in eene 

 drooge lucht, dan ondergaat zij in een geruimen tijd geene veran- 

 dering. Hout, wat tot timmerhout wordt aangewend, onze meubels, 

 enz., geven er. de bewijzen van. Worden plantenstoft'en steeds met 

 water bedekt gehouden, zonder toetreding van den. dampkring , dan 

 heeft hetzelfde plaats. Hierbij worden, wel is waar, onderscheidene 

 stoffen, die uit haren aard oplosbaar zijn in water, aan het hout 

 onttrokken , maar wat in water niet oplosbaar is , b. v. de houtvezel 

 zelve, blijft geheel onveranderd. Het hoat van palen bij water- 

 werken is , na eeuwen , nog even vast als te voren. Amsterdam en 

 Venetië zouden reeds lang in de diepte zijn verzonken , indien het 

 hout der palen, waarop die steden zijn gebouwd, niet nog heden even 

 deugdzaam ware, als bij het eerste inheijen in den slappen bodem. 

 Maar , het is hiermede geheel anders gesteld , wanneer water en lucht 

 tegelijk haren invloed kunnen uitoefenen. Naar gelang van den meer 

 of min vrijen toegang van beide is de verandering, welke de plan- 

 tendeelen ondergaan , eenigzins anders , en brengt zij nu eens te weeg 

 wat wij gewoon zijn verweêren, dan weder wat wij verrotten of ver- 

 gaan plegen te noemen. In beide gevallen is het de zuurstof van 

 de lucht, door welke de scheikundige verandering wordt te weeg 

 gebragt, die gewoonlijk eindigt met de algeheele vertering van de 

 in het hout aanwezige stoffen of bestanddeelen , welke zich, bij den 

 gewonen warmtegraad van de lucht, verbinden met de zuurstof (zich 

 oxyderen). In beide, zoowel bij de verweêring als bij de verrotting, 

 kunnen wij aannemen dat eene soort van verbranding plaats heeft, 

 maar zonder lichtontwikkeling en bij eene lage temperatuur. Wij 

 moeten ons te dezer plaatse, van de wetenschappelijke uiteenzetting 

 der gronden die dit kunnen toelichten, onthouden. 



Een gelijksoortige maar voortdurende gang van verweêring heeft 

 plaats gehad bij de wording der steenkolen, gelijk uit het schei- 

 kundig onderzoek van dezulke, die duidelijk uit hout zijn ontstaan, 

 is op te maken. 



Van waar komen die ophoopingen van plantaardige stoffen, die 

 tot het ontstaan van steenkolen aanleiding gaven? Het is toch be- 

 kend dat de lagen van steenkolen , zoowel als van bruinkolen , niet 



