— 196 — 



haar vergelijken bij den middellijn der geheele aarde, daar de 

 grootste bereikte diepte weinig meer dan ^/io,ooo van deze bedraagt. 

 Denken wij ons dus die aarde verkleind tot de grootte van eenen 

 bol, welke een Ned. el middellijn heeft, dan zouden wij daarvan 

 niet meer kennen dan het allerbuitenste laagje, dat ongeveer de 

 dikte van een hoofdhaar zoude hebben. Onze kennis aangaande de 

 stoffen, die den geheelen aardbol zamenstellen , is derhalve uiterst 

 beperkt, en bepaalt zich hoofdzakelijk alleen tot die, welke aan en 

 jiabij zijne oppervlakte worden aangetroffen; maar toch heeft de 

 wetenschap middelen gevonden om met groote waarschijnlijkheid 

 tot den toestand te besluiten , waarin de stoffen , in het binnenste 

 der aarde bevat, verkeeren. 



Men heeft namelijk ontdekt ,. dat , naarmate men dieper in de 

 aardkorst doordringt, de warmte des bodems al hooger en hooger 

 / stijgt. Dit is het geval in mijnen en diepe boorgaten, en hetzelfde 

 geldt van het water, dat uit die diepten opwelt. Deze toeneming 

 der warmte is niet overal geheel dezelfde, doch men kan zonder 

 groote fout stellen, dat zij voor elke 30 Ned. el, of 100 voeten, 

 omstreeks 1° C (1°,S Pahr.) bedraagt, zoodat derhalve in een land 

 als het onze , waar de gemiddelde temperatuur des bodems nage- 

 noeg 10° C. (50° F.) is, op eene diepte van 2700 Ned. ellen, of 

 een half uur gaans, eene warmte van kokend water zoude worden 

 aangetroffen, terwijl zij op ongeveer 45000 ellen diepte, of ruim 

 8 uren gaans onder den grond, tot 1500° zoude stijgen, eene 

 warmte , waarbij de meeste metalen en andere delfstoffen in gloeijend 

 gesmolten toestand verkeeren. Deze diepte nu is weinig meer dan 

 Vgoo van de geheele aardmiddellijn, zoodat derhalve de meest waar- 

 schijnlijke voorstelling van den toestand der aarde deze is, dat 

 wij ons haar moeten denken als bestaande uit eene gloeijeude ge- 

 smolten massa, aan de buitenzijde omgeven van eene betrekkelijk 

 dunne gestolde en vaste korst. 



Behalve den reeds aangevoerden is er nog een andere grond , 

 welke deze voorstelling als de meest waarschijnlijke doet aannemen. 

 Onze aarde heeft namelijk de gedaante van eenen bol , die aan de 

 beide polen afgeplat is, derhalve juist den vorm, welken een oor- 



