— 274 — 



zoodra de arbeiders of wagens er door zijn gegaan ; indien dit ver- 

 zuimd wordt, kunnen gevaarlijke ontploffingen daarvan het gevolg 

 zijn, omdat de luchtstroom dan eene verkeerde rigting neemt, en 

 de gevaarlijke gassen zich in die gedeelten der mijn kunnen op- 

 hoopen , waar de luchtverversching verstoord is. 



Somtijds geraken de steenkolenlagen in de mijnen inbrand; het- 

 geen zeer gevaarlijk voor de mijnwerkers kan zijn, daar de werken 

 dikwijls in de nabijheid der brandende kolenlagen voortgezet worden; 

 deze branden veroorzaken daarenboven groote schade aan de eigenaars. 



Op sommige plaatsen ziet men zulke kolenbranden boven den grond ; 

 dit is onder anderen het geval bij Duttweiler niet ver van Saarbruck, 

 alwaar hooge rookwolken tusschen de steenlagen opstijgen. Meestal 

 bemerkt men er echter boven den grond weinig van ; op enkele 

 plaatsen kan men aan eenen weligen plantengroei of aan het spoedig 

 smelten der gevallen sneeuw zien, dat de bodem eene buitengewone 

 warmte heeft. In het Engelsche graafschap Shafford is een tuin boven 

 eenen kolenbrand aangelegd ; de vruchten worden daar zoo spoedig 

 rijp, dat men drie oogsten in het jaar heeft. Sommige dezer branden 

 zouden reeds voor twee eeuwen begonnen zijn ; hun ontstaan werd 

 vroeger aan onvoorzigtigheid met vuur toegeschreven, en hoewel 

 dit wel eens het geval zal geweest zijn , zoo ontstaan zij zoo plot- 

 seling en breiden zich zoo snel uit, dat zij veelal andere oorzaken 

 moeten gehad hebben. De meeste branden zullen waarschijnlijk door 

 zelfontvlamming der steenkolen zijn ontstaan. Vele steenkolenlagen 

 zijn toch met zwavelijzer vermengd; indien deze stof met de vochtige 

 dampkringslucht in aanraking komt, ontstaat eene scheikundige 

 verbinding van hare bestanddeelen met de zuurstof van de lucht, 

 waarbij eene groote warmte ontwikkeld wordt. Indien nu hoopen 

 fijne kolen met zwaVelijzer vermengd, in de mijnen aan den invloed 

 der vochtige lucht blootgesteld zijn, geschiedt die scheikundige ver- 

 binding, en de daarbij ontwikkelde warmte kan zoo groot Avorden , 

 dat de kolen in brand geraken. 



Yele kolenbranden in schepen en bergplaatsen kunnen alleen door 

 zelfontvlamming zijn ontstaan , want zonder dat de steenkolen met vuur 



