— 355 — 



de Phoeniciers daaraan haren naam heeft ontleend, l) De papjrus- 

 rollen, in de katacomben van Thebe gevonden, maken het aanneme- 

 lijk, dat de uitvinding en aanwending van dit papier van vroeger 

 dagteekenen, dan de nederzetting der Grieken in Egypte, onder de 

 regering van psammetichus , tegen het einde van de zevende eeuw 

 vóór onze jaartelling. Dit intusschen blijkt uit de geschiedenis, dat 

 het papier van den Nijl zich meer algemeen heeft verspreid in 

 Griekenland, sedert de komst der Grieken in Egypte. Dit is een 

 van de moeijelijkste gedeelten van de geschiedenis van den papyrus, 

 gelijk het in 't algemeen moeijelijk is om te bepalen , op welk tijd- 

 stip eene uitvinding heeft plaats gehad, vooral bij de oude volken. 

 Hoe moeijelijk is dit zelfs niet in onzen tijd, omtrent uitvindingen 

 die van een' betrekkelijk veel korteren tijd dagteekenen. Wat heeft 

 men niet getwist over de plaats en den tijd eener uitvinding, die 

 sedert weinige eeuwen het licht der beschaving alomme deed ont- 

 steken , en waaromtrent men in Europa tot hiertoe tot geen een- 

 stemmig gevoelen is gekomen. 



Velen meenen dat zelfs homerus deze plant zou hebben gekend, 

 waaromtrent een aantal geleerde discussiën bestaan, die wij hier met 

 stilzwijgen voorbijgaan. Onder de gewijde schrijvers heeft isaiah ge- 

 sproken (Hoofdst. XVIII : 2) van dingen van de papier plant. Deze pro- 

 feet wordt gerekend te zijn opgetreden in het jaar, waarin de Koning 

 uziA gestorven is, alzoo omstreeks 759 jaren vóór Christus geboorte. 2) 

 In den Pentateuchns (de vijf eerste boeken van liet Oude Tes- 

 tament) wordt de papyrus reeds vermeld en aan dit boek wordt 

 een veel hoogere leeftijd toegekend. In een mandje of bootje 

 van papierbiezen aan den oever van den Nijl geplaatst, gelijk het 

 geschiedverhaal luidt, werd het beroemde kind mozes voor het 

 dreigendste levensgevaar beveiligd. Eenmaal moest hij de groote 

 Wetgever worden van het volk van Israël. In Kgypte opgevoed 

 bekend met de gewoonten, kunsten en instellingen van het volk 



1) Herod. V. 58. 



2) Vertoog over de hooge Oudheid van het letterschrift door Mr. s. J. z. wiselius 

 1810. (Afgedrukt uit de Mnemosyne van H. w. en b. t. tydeman en bodel nyen- 

 HUis. I. 1829. p. 1— 5Ü. 



