70 



IETS OVER HET BILLARD. 



de diagonaal van een parallelogram , volkomen dezelfde uitwerking heeft 

 als twee krachten te zaraen, die elke volgens eene der twee zijden 

 van het parallelogram werken, welke hetzelfde hoekpunt met de diagonaal 

 gemeen hebbeu; wanneer slechts alle drie krachten in denzelfden zin 

 werken en de lengte der genoemde lijnen zelve hare maat voorstelt. 

 Men zegt dan, dat de kracht volgens de diagonaal ontbonden is in de 

 beide krachten volgens de zijden: en omgekeerd, dat beide laatste 

 krachten zijn te zamen gesteld tot de kracht volgens de diagonaal, hare 

 restdtante: en dit alles zoowel in rigting als in grootte. 



Rt^akt dus de handbal den speelbal in eene rigting AH', (Fig. 1), 

 Fitr. 1. Fig. 2. 



schuins staande op de verbindingslijn der middelpunten HS (bij eenfn 

 zoogenaamden schuinsclien stoot), zoo kan men voor de snelheid van 

 den handbal of liever voor de kracht HA (Fig. 2), die daarvan als 

 oorzaak wordt aangenomen , twee andere ki'achten HB en HC , in de 

 plaats stellen, waarvan de eene HC gerigt is volgens die verbindings- 

 lijn, de andere HB volgens eene lijn, die de beide ballen in hun 

 raakpunt aam'aakt. De laatste kracht HB zal slechts te weeg brengen, 

 dat de handbal zich in die rigting na den schok voortbeweegt, en zal 

 op den schok geenen invloed uitoefenen. Anders is het met de eerste 

 kracht HC, die eigenlijk alleen den schok te weeg brengt : op deze blijft 

 het vroeger gezegde volkomen toepasselijk. Nemen wij voortaan, daar 

 wij ons toch met benaderde uitkomsten hier moeten tevreden stellen , 

 de ballen als volkomen veerkrachtig aan, dan verliest de handbal alle 

 snelheid volgens de rigting der lijn, die de middelpunten vereenigt, en 

 deze snelheid gaat geheel op den speelbal over. Na den schok dus 

 verkrijgen de speelbal en de handbal bewegingen, waarvan snelheid 

 en rigting (Fig. 1) worden voorgesteld door de ontbondenen van de 



