86 IETS OVER HET BILLARD. 



de stoot behoeft niet door een punt van 

 ^^^_^^^^j^^l^^^_ de loodi-egte middellijn XX' te gaan, men 

 HH^^H^^I^S^^^H kan den bal ook in eenig punt C raken. 

 RHHÜ^^^HB^^H ^^ ondervinding leert , dat alsdan bij den 

 iSB^^SB^^^B^^H schok de bal, als het ware voor een 

 WÊÊ^^UÊ^^^K^^^Ê enkel oogenblik slechts, één ligchaam 

 H^P^^H^^HH^^^^I met de Queue uitmaakt, en dien ten 



gevolge eene voortgaande beweging ver- 

 krijgt juist in dezelfde rigtiug als die 

 der Queue; althans wamieer er een gewone stoot plaats heeft, want 

 bij eene fausse-queue deelt de Queue door het afglijden langs den 

 bal aan dat ligchaam ook eene zijdelingsche beweging mede; deze 

 stooten behooren echter ook hier niet tot die, welke eene berekening 

 tx)elaten , of waarvan de uitwerking zich laat vooruitbepalen. In de 

 voortgaande beweging brengen dus deze stooten , de zijstoolen , geene 

 verandering, maar wel is dit het geval bij de draaijing. 



Gaat men toch na , wat er gebeurt bij het stooten van den bal iu eenig 

 punt C, buiten de loodregte middellijn XX', dan is het ligt te begrijpen, 

 dat daardoor eene draaijing ontstaat rondom eene as, die loodregt staat 

 op de lijn CM, die het geraakte punt met het middelpunt verbindt. 

 Wanneer men zich nu uit de beginselen van de leer der beweging 

 herinnert, dat de draaijing rondom eene as zich evenzeer — ■ en op de 

 zelfde wijze als vroeger bleek het geval te zijn met twee krachten, 

 die op een zelfde punt werkten, — laat ontbinden in twee andere 

 draaijingen rondom gegevene assen, en dat zich altijd omgekeerd uit 

 twee draaijingen eene enkele laat zaraenstellen rondom eene, door 

 constructie of berekening te bepalen, as, — dan ziet men, dat ook 

 hier elke draaijing kan worden ontbonden in twee andere, waarvan 

 de eene plaats heeft rondom de horizontale as YY', die loodregt 

 staat op de rigting der voortgaande beweging, en die dus in den- 

 zeliden of juist tegengestelden zin geschiedt als de da-aaijing, die 

 door de wrijving ontstaat (en dat wel naarmate C boven of onder 

 de horizontale middellijn YY' ligt) , — terwijl de andere wenteling 

 die middellijn van den bal tot as heeft , die loodi-egt op het vlak van 

 de tafel staat. Eigenlijk zoude er bij die ontbinding in het algemeen 



