124 KRUIPENDE, LOOPENDE, SPRINGENDE EN KLIMMENDE VISSCHEN. 



breiden zich uit als in eene menigte platen en kronkelingen, waardoor 

 boezems en holten gevormd worden , wel het best te vergelijken bij de 

 bladeren van eene kool, of nog beter bij eene bladvormige madrepoor. 

 Deze bladvormige, sponsachtige beenderen nu worden van voren 

 en beneden begrensd door de onderste keelbeenderen ; van achteren 

 door de achterste keelbeenderen en van boven door den schedel, die 

 een vertikaal loopende kam bezit en daarmede als 't ware beide dee- 

 len van den toestel van elkander afhoudt. Dit sponsachtige werktuig 

 heeft dus slechts gemeenschap met de kieuwen en met de mondholte; 

 al het water, dat de -visch inzwelgt, moet die toestellen eerst en ver- 

 volgens de kieuwen doorgaan; het spreekt van zelf, dat er zich dus 

 altijd zekere hoeveelheid water in de holten dier beenderen moet 

 bevinden, en die werktuigen dienen den Anabas dus op gelijke wijze 

 als de blinde zak bij de maag den dromedaris dient, namelijk als voor- 

 raadplaats van water. De visch behoeft dus nu en dan slechts een 

 weinig water uit die toestellen over de kieuwvliezen te laten loopen 

 om hen vochtig te houden, doch zelfs dit is niet eens noodzakelijk: 

 langs die menigvuldige boven beschrevene beenplaatjes vertakken zich 

 vrij groote slagaderen, die afkomstig zijn of van den rugslagader {art. 

 dorsalis) of van den kieuwslagader {art. branchialis) , wat cuvler niet mo- 

 gelijk geweest is naauwkeurig te bepalen, hoewel het laatste hem 

 het waarschijnlijkst voorkomt. Het water komt dus in onmiddellijke 

 aanraking met die vaattakken en het bloed kan gevolgelijk zelfs daar 

 ter plaatse de zuurstof uit het water opnemen. Dat er geen ander 

 doel voor die buitengewone inrigtingeu gevonden kan worden , dan den 

 visch in staat te stellen om gemakkelijk buiten het water te kunnen 

 vertoeven, ligt in den aard der zaak. Zien wij nu, welke middelen de 

 Anabas heeft om uit het water te gaan en op de boomen te kunnen klim- 

 men: hooren wij echter vooraf, hoe hij gevonden is door daldorf. 

 Deze vond het eerst dien visch in eene spleet van den stam van eene 

 soort van palmboom, den Borassiis flabeïliformis , terwijl hij bezig was 

 met klimmen. Hij deed dit door den kop op zijde te wenden , met 

 de tanden van zijn kieuwschild zich aan de schors vast te hechten, en 

 vervolgens het ligchaam te buigen: daardoor naderde de aarsvin den 

 kop en drukte het dier de scherpe stekels dier vin vast in de schors 



