DE MOEDERLIEFDE IN DE NATUUR. 195 



hebben verlaten , maar ook zij worden niet vergeten ; ook voor hen 

 wordt moederlijk gezorgd. 



Velen, als de visschen, zijn te weinig aan eene plaats verbonden, 

 door noodwendigheid om hun eigen voedsel te zoeken, of gevaren te 

 ontvlugten , dan dat zij zelve hunne jongen zouden kunnen opkweeken , 

 maar ook voor dezen is de natuur eene zorgvoUe moeder. Slechts aan 

 de hoogere dieren , die door hunne bewerktuiging en leefwijze hiertoe 

 meer geschikt zijn , werd de opvoeding aan de ouders toevertrouwd. 

 Bij de eersten worden de jongen aan hun lot overgelaten, en hier is 

 de natuur als 't ware zelve alleen moeder , bij de laatsten stond zij 

 deze zorg voor een gedeelte aan de ouders af, door hun de middelen 

 ter opvoeding van hun kroost en de moederliefde te scheuken. 



Om echter in de beschouwing van dit rijke veld der natuur eenige 

 orde te volgen , willen wij , na eenige meer algemeene opmerkingen 

 over de zorg , welke hieromtrent door de geheele natuur plaats heeft , 

 eenige trekken van het instinct en de ingeschapen liefde der dieren 

 vermelden, welke, in de verzorging van hunne jongen, van de insecten 

 af tot den mensch toe , door het gansche dierenrijk zich vertoonen. On- 

 der de zwarigheden , die door de natuur in de opkweeking der jongen 

 moesten overwonnen worden , verdient zekerlijk in de eerste plaats te 

 worden opgenoemd een voor hun teeder gestel geschikt voedsel, dat 

 tevens in genoegzame mate voorhanden behoorde te zijn; dit moest 

 bovendien niet alleen naar de verschillende soorten der dieren ver- 

 schillen, maar het kon zelfs niet gelijk zijn aan het voedsel, het- 

 geen de sterkere magen der ouders konden verteren. Met dit oog- 

 merk schonk zij aan de zoogdieren de borst, waaraan de jongen in 

 de warme moedermelk een voedsel vinden , hetwelk geheel voor hunne 

 nog teedere magen berekend is, en weinig bewerking behoeft te 

 ondergaan om in chyl en bloed te worden veranderd. Eenige vogels, 

 bijzonder de gi-aanvogels , voorzag zij van een krop , waarin het 

 voedsel wordt verweekt om hierdoor de zwakkere vertering der 

 jongen te hulp te komen; terwijl de jongen der lagere diersoorten 

 terstond na hunne geboorte hun voedsel weten uit te kiezen, hetwelk 

 door bijzondere inrigtingen of eene ingeschapen zorg der ouders , 

 waarover wij nader zullen spreken , voor hen altijd in overvloed 

 aanwezig is. 13 * 



