PLANEET SATURNTTS. 1.9 



kowa bij Petersburg , alsmede door secchi , Directeur van het obser- 

 vatorium van het Collegio Romauo te Rome, de meeiiing uitgesproken 

 dat de ringen van Saturnus langzamerhand in uitgebreidheid toenemen 

 en wel naar de binnenzijde of den kant der planeet. Zij gronden 

 hunne meening op naauwkeurige metingen en vergelijking daarvan met 

 vroegere metingen en van deze onder elkander. Volgens de uitkom- 

 sten, die zij verkregen hebben, zoude die aangroeijing zoodanig zijn, 

 dat na verloop van een paar eeuwen de binnenruimte geheel zoude 

 zijn verdwenen en de ring met de oppervlakte der planeet in aanra- 

 king iioude komen. De hoogleeraar kaiser heeft echter op degelijke 

 gronden dit gevoelen bestreden , althans overtuigend aangetoond , dat 

 de vroeger gedane waarnemingen en verkregene uitkomsten niet van 

 dien aard zijn , dat men er zulke bepaalde besluiten uit kan en mag 

 opmaken. Hij heeft zijne beschouwingen medegedeeld aan de Koniuk- 

 lijke Akademie van Wetenschappen, waaruit eene briefwisseling is 

 ontstaan tusschen hem en struve, welke belangrijke briefwisseling, 

 even als de eerstvermelde verhandeling van Prof. kai.ser, en nog 

 eene nadere toetsing van de metingen van secchi, zijn opgenomen in 

 de verslagen en mededeelingen van genoemde Akademie. 



Het kan wel niet anders, of bij eene verscheidenheid in vorm, zoo- 

 danig als wij die in Satm*nus met zijne ringen in vergehjking van 

 andere planeten opmerken, vragen wij verbaasd: wat toch kan tot 

 zulk eene vreemdsoortige vorming aanleiding hebben gegeven ; hoe is 

 hier bij zoo groote verscheidenheid eenheid en overeenstemming te 

 vinden ? In den beginne schiep God hemel en aarde : zoo luidt het 

 ge.schiedverhaal. En toen die geschapene stof als een uitgebreide 

 nevelmassa, een chaos, waaruit eerlang de verschillende werelden 

 zouden ontstaan , daarhenen zweefde , toen scheidden , bij de snel 

 rondwentelende beweging van die uitgestrekte nevelmassa, die bij 

 hare beweging den vorm eener afgeplatte lens aannam , zich deelen 

 af, welke, met de overgeblevene massa, die zich in- het midden za- 

 menhoopte , de zon , zich bleven voortbewegen en zoo de planeten 

 vormden. En die afgescheiden stukken wentelden al voortbewegende 

 eveneens om eene as , en ook van deze massa's , die zich tot bollen 



2* 



