HET LIGCHAAM BESCHOUWD, VAN DE DIEREN ONDERSCHEIDT. 45 



lijking te maken , dewijl toch alles , waardoor deze in het algemeen 

 van de overige dierklassen onderscheiden zijn , evenzeer op den mensch 

 toepasselijk is '). Zelfs is het niet noodig elke orde der zoogdieren, 

 de eene voor en de andere na , met den mensch te vergelijken ; wij 

 mogen vooral en in de voornaamste plaats het oog gevestigd houden 

 op die orde , welke zonder eenigen twijfel in ligchaamsbouw den mensch 

 het naaste staat, de orde namelijk der Vierhandigen, en daaronder 

 bepaaldelijk de ware apen. 



Eerst zullen wij- nu eenen blik werpen op den algemeenen bouw 

 des menschelijken ligchaams , vooral voor zoover die zich in den uit- 

 wendigen voi-ra er van uitdrukt. Eene tot in alle bijzonderheden 

 gaande beschrijving zou hier niet slechts onnoodig, maar zelfs belag- 

 chelijk worden ; ik zal dus alleen wijzen op die voorname trekken , 

 die het eigenaardig menschelijk karakter van den menschelijken lig- 

 chaamsbouw bepalen. 



Hetgeen bij de beschouwing des menschelijken ligchaams het eerst 

 in het oog valt, is de opgerigte houding er van. Het ligchaam wordt 

 alleen ondersteund en gedragen door de onderste ledematen, de bee- 

 nen, die bij de dieren de achterste ledematen zijn. De wervelkolom 

 of ruggegraat heeft eene loodregtc rigting en ligt in ééne lijn met de 

 beenen ; op die wervelkolom staat het hoofd in evenwigt. De bovenste 

 ledematen, de armen, die bij de dieren de voorste ledematen zijn, 

 blijven vrij , als de werktuigen bij uitstek van den wil. 



Het hoofd is bij den mensch, gelijk ik zeide, bijna in evenwigt 

 geplaatst op de wervelkolom, zoodat er slechts weinig inspanning der 

 nekspieren toe noodig is, om het voorover zinken er van te beletten. 

 Dit hangt te zamen met de plaatsing van het groote achterhooldsgat , 

 waardoor het ruggemerg uit den schedel treedt in het kanaal , dat door 

 de op elkander gestapelde wervelbeenderen gevormd wordt, en dat 

 dus natuurlijk de plaats bepaalt, waar de schedel op de wervelkolom 

 rust. Dit gat ligt bij den mensch nagenoeg in het midden van de 

 grondvlakte des schedels; bij de zoogdieren ligt het over 't algemeen 

 met onder, maar achter aan den schedel, zoodat dan ook de wervel- 



') J. VAN DER HOEVEN, Schets der Natuurlijlce Geschiedenis van den mensch, 

 Lriilen, 1814. Bladz. 8. 



